Giáo trình đường ống

pdf 99 trang vanle 19/05/2021 1520
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Giáo trình đường ống", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên

Tài liệu đính kèm:

  • pdfgiao_trinh_duong_ong.pdf

Nội dung text: Giáo trình đường ống

  1. Mclc Trang TNGQUANVBNCHADUKHÍ 3 1.Giithiu 3 2.Phânloibnchadukhí 3 THITKBNCHA 6 1.Xácđnhcácthơngscơngnghbncha 6 2.Lachnvtliulàmbn 6 3.Xácđnhgiátrápsuttínhtốn 7 4.Xácđnhcáctácđngbênngồi 7 5.Xácđnhchiudàycabn 8 6.Xácđnhcácltrênbn 8 7.Xácđnhchânđvàtainâng 8 8.Cácnhhưngthylcđnbncha 8 THICƠNGBNCHA 11 1.Tngquanthicơngbncha 11 2.Cácphươngphápthicơngnnmĩng 11 3.Cácphươngphápthicơngbncha 14 5.Trìnhtthicơngbncha 19 CÁCTHITBPHTRBNCHA 22 1.HthngBơm 22 2.Hthngvan(valves) 25 3.Dngcđo 33 THITKHTHNGðƯNGNG 45 1.Tngquan 45 2.Thitkkháinimchođưngng 46 3.Thitkcơkhíchođưngng 55 QUÁTRÌNHXÂYLPðƯNGNG 69 1.Lachnvàđánhdutuynng 69 2.Quynvnchuynvàquátrìnhpháhoang 69 3.Quátrìnhđàorãnh 70 4.Quátrìnhringvàunng 72 5.Quátrìnhhànng 73 6.Phngvàhngxungrãnh 75 7.Quátrìnhlprãnh 76 8.Thicơngticácvtríctngangngquacáckhuvcđcbit 77 9.Cácvtríhànđonning 78 10.Phchitrangtháibanđu 79 11.Cáckthutđcbitsdngtrongthicơngđưngng 79 12.Santồn 81 BOVVÀCHNGĂNMỊNCHOHTHNGðƯNGNG 82 1.Phânloiănmịn 82 2.Cácphươngphápkimtravàpháthinănmịn 87 3.Cácphươngphápbovchngănmịn 91 1
  2. Phn1 KTHUTBNB 2
  3. Chương1 TNGQUANVBNCHADUKHÍ 1.Giithiu Trongcơngnghiphốdu,ttccáchotđngsnxut,buơnbán,tntr đuliênquanđnkhâubnbcha. Bn,bchatipnhnnguyênliutrưckhiđưavàosnxutvàtntr sausnxut. Bnchacĩvaitrịrtquantrng,nĩcĩnhimv:tntrnguyênliuvà snphm,giúptanhnbitđưcslưngtntr.Tiđâycáchotđngkim trachtlưng,slưng,phântíchcácchtiêutrưckhixuthàngđuđưc thchin. Ngồiranĩcịnđưchtrbicáchthngthitbphtr:vanth,nn mĩng,thitbchngtĩnhđin,máiche 2.Phânloibnchadukhí 2.1Phânloitheochiucaoxâydng Bngm:ðưcđtbêndưimtđt,thưngsdngtrongcáccahàng bánl. 3
  4. Bni:ðưcxâydngtrênmtđt,đưcsdngcáckholn. Bnangm:Loibcĩ½chiucaobnhơlênmtđt,nhưnghinnay cịnrtít. Bngồikhơi:ðưcthitknitrênmtnưc,cĩthdichuyntnơi nàyđnnơikhácmtcáchddàng. Sosánhhailoibngmvàbni Bngm Bni Antồncao:đâylàlýdochínhvìbo Chiphíxâydngthp đmphịngcháyttvànucĩrịrthìdu Bodưngthuntin:ddàng cũngkhơnglanraxungquanh súcra,sơnvàsachab Ít bay hơi: do khơng cĩ giĩ, khơng D dàng phát hin v trí rị r traonhitvimơitrưngbênngồi xăngdurabênngồi Tomtbngthống 2.2Phânloitheoápsut Bcaoáp:ápsutchuđngtrongb>200mmHg Báplctrungbình:ápsut=20=>200mmHgthưngdùngbKO,DO Bápthưng:ápsut=20mmHgápdngbdunhn,FO,bmáiphao. 2.3Phânloitheovtliuxâydng Bkimloi:làmbngthép,ápdngchohuhtcácblnhinnay. Bphikim:làmbngvtliunhư:g,composite, nhưngchápdngcho cácbnh. 2.4. Phânloitheohìnhdng. Btrđng:thưngsdngchocáckholn. 4
  5. Bhìnhtrnm:thưngchơnxungđttrongcahàngbánlhocđni trongmtskholn. Bhìnhcu,hìnhgitnưc:cịnrtítmtskholn. 5
  6. Chương2 THITKBNCHA Bnchatrongngànhdukhíchyudùngđchacácsnphmnhiên liu như: khí, xăng, D.O, và các nguyên liu ca ngành hố du như: VCM, butadiene, Các sn phm du khí cĩ khnăng sinh ra cháy n cao,mcđđchi nhiunênđịihivicthitkcũngnhưtínhtốnphihtsccnthn.Cách thng ph tr kèm theo phi đưc b trí cn thn, tính tốn t m, nht là h thngphịngcháychacháy,btrímtbngnhmhnchtithiukhnăng xyracháyncũngnhưkhcphckhixyrasc. Tuynhiên,victínhtốncơkhíchobncaoáplàquantrngnhtvìkhi xyrascthìvickhcphcchmangtínhchthìnhthc,thithigâyracho sclàkhĩlưng. Quátrìnhtínhtốnbncaoápbaogmcácbưcsau: 1. Xácđnhcácthơngscơngnghbncha Cácthơngscơngnghcabnbaogm: ThtíchcabnchaV. Cáckíchthưccơbnnhư:chiudàiphntr(l),đưngkínhphntr (d),chiucaophnnpbncha(h),loinpbncha. Cácthitblpđttrênbncha,baogm:cácvalveápsut,cácthitb đoápsut,đomcchtlngtrongbn,đonhitđ. Vtrílpđtcácthitbtrênbncha. Cácyêucuvviclpđtcácthitbtrênbncha. 2.Lachnvtliulàmbn Cácsnphmdukhíchatrongbnthưngcĩápsuthơibãohồln, nhitđhốhơithpvàcĩtínhđchi. Mcđănmịncacácsnphmdukhínàythucdngtrungbình,tùy thucvàoloivtliulàmbn,nhitđmơitrưngmàmcđănmịncácsn phmnàycĩskhácnhau. Khixétđnyutănmịn,khitínhtốnchiudàybn,tatínhtốnthi giansdng,tđĩtínhđưcchiudàycnphibsungđmbochobnn đnhtrongthigiansdng. Vicchnlavtliucịnphthucvàoyutkinht,vìđivithéphp kimcĩgiáthànhđthơnnhiusoviloithépcacbonthưng,cơngnghch tophctphơn,giáthànhgiacơngđthơnnhiu,địihitrìnhđtaynghca thhàncao. Saukhilachnđưcvtliulàmbn,tasxácđnhđưcngsuttương ngcanĩ,đâylàmtthơngsquantrngđtínhtốnchiudàybn.ðivi 6
  7. các loi vt liu khác nhau thì ng sut khác nhau, tuy nhiên các giá tr này khơngchênhlchnhaunhiu. 3.Xácđnhgiátrápsuttínhtốn ðâylàmtthơngsquantrngđtínhchiudàybncha.Ápsuttính tốnbaogmápsuthơicngviápsutthytĩnhdoctchtlnggâyra: Ptt=Ph+ρgH Trongđĩ: Ptt:Ápsuttínhtốn. Ph:Ápsuthơi. ρ:Khilưngriêngsnphmchatrongbnnhitđtínhtốn. g=9.81(m/s2):giatctrngtrưng. H:Chiucaomcchtlngtrongbn. Thưngtatínhchiudàychungchocbnchacùng chu mt áp sut (nghĩalàápsuttínhtốnchungchocbncha). ði vi các sn phm du khí cha trong bn cao áp, áp sut tính tốn thưngcĩgiátr: Propan :18(at) Butan :9(at) Bupro :13(at) 4.Xácđnhcáctácđngbênngồi Cáctácđngbênngồibaogm: 4.1 Tácđngcagiĩ Giĩcĩthtácđngđnbn,nhhưngđnđnđnhcabn,làmchobn bunconghaytácđngđnhìnhdángcabn.Tuynhiênđivibncaoáp, dohìnhdángcũngnhưcáchđtbnnênnhhưngcagiĩtácđnglênbn nh.nhhưnggiĩcĩthbquanunhưtaxâytưngbovhocđtbn vtríkíngiĩ. 4.2Tácđngcađngđt ðâylàtácđnghyhu,khơngcĩphươngánđchngli.Tuynhiênkhixét đnphươngánnày,tachdđốnvàchđmbochocácsnphmkhơngb thtthốtrangồi,nhưngvicnàycũngkhơngthchcchnđưc.Phnln cáctácđngnàytakhơngthtínhtốnđưcvìsphctpcađngđt.Tác đngnàygâyrahintưngtrưtbnrakhichânđ,congbn,gãybn.Tt nhttachnkhuvcnđnhvđachtđxâydng. Cáctitrngtácđnglênnĩcĩthxyracũngđưcxétđn,chnghn nhưcácthitbbtrítrênthânbn:hthngcácthitbkèmtheo,cuthang, giànđ, Cáctitrngnàyđưctínhtốntrongphntínhtốnbn. 7
  8. Ngồiracịnxétđncácyutbênngồidoconngưitácđngnhư:đào đt,cáchotđngcĩthgâyravađpvibn,cáchotđngmangtínhcht pháhoi.Chínhcácyutđĩđịihitaphicĩcácphươngánbovthíchhp nhưthưngxuyênkimtra,xâytưngbov,cĩcáckýhiuchobitđâylà khuvcnguyhim,cĩthgâyracháynlnvànhhưngđncácvùnglân cn,đngthiphicĩnhngquyđnh,chtàicthđivingưiviphm. 5.Xácđnhchiudàycabn Cơngvicxácđnhchiudàycabnđưcthchintheocácbưcsau: Xácđnhtiêuchunthitk:ASMEsectionVIII.Div.1 Xácđnhđưcngsutchophépcaloivtliulàmbncha:δcp Xácđnhápsuttínhtốnbncha:Ptt XácđnhhsbsungchiudàydoănmịnC=Cc+Ca Cácthơngscơngnghnhư:ðưngkínhbncha(D), Chiu dài phn hìnhtr(L). Cácthơngsvnpbncha:Loinpbncha,chiucaonpbncha. 6.Xácđnhcácltrênbn ðikèmvibnlàhthngphtrbaogmcĩcáccangưi,cácldùng đlpcácthitbđonhưnhitđ,ápsut,mcchtlngtrongbn,cácldùng đlpđtcácngnhpliuchobn,ngxutliu,ngvétbn,lpđtcác valveápsut,cácthitbđođtnngđhơisnphmtrongkhuvcbncha. Cácthitblpđtvàobncĩthdùngphươngpháphànhaydùngren. Thưngđivicáclcĩđưngkínhnhtathưngdùngphươngpháprenvìd dàngtrongcơngviclpđtcũngnhưtrongvicsachakhithitbcĩsc. Khitoltrênbnchacnchúýđnkhongcáchgiacáclcũngnhư victăngcngchol. 7.Xácđnhchânđvàtainâng Chânđbnchatadùngchânđbngthéphànhaycĩthxâybnggch, bêtơng.Tuynhiên,trongngànhdukhítathưngdùngchânđbngthéphàn. Tachnvtliulàmchânđ,cácthơngschânđsauđĩkimtrabn. Cácyêucukhikimtrabn: Giátrngsutmàtitrngtácdnglêngiáđkhơnglnhơn2/3giátr ngsutvtliulàmchânđ. 8.Cácnhhưngthylcđnbncha 8.1Ápsutlàmvicccđi Làápsutlnnhtchophéptiđnhcabnchavtríhotđngbình thưngtinhitđxácđnhđiviápsutđĩ.ðĩlàgiátrnhnhtthưng 8
  9. đưctìmthytrongttccácgiátrápsutlàmvicchophéplnnhtttc cácphncabnchatheonguyêntcsauvàđưchiuchnhchobtkỳs khácbitnàocaápthytĩnhcĩthtntigiaphnđưcxemxétvàđnhca bncha. Nguyêntc:ápsutlàmvicchophéplnnhtcamtphncabncha làápsuttronghocngồilnnhtbaogmcápsutthytĩnhđãnêutrên cùngnhngnhhưngcattccáctitrngkthpcĩthxuthinchovit thitkđngthivinhitđlàmvickcbdàykimloithêmvàođbo đmănmịn. Ápsutlàmviclnnhtchophépcĩthđưcxácđnhchonhiuhơnmt nhitđhotđng,khiđĩsdngngsutchophépnhitđđĩ. Thnghimápsutthytĩnhđưcthchintrênttccácloibnsaukhi ttccáccơngviclpđtđưchồntttrcơngvicchunbhàncuicùng và tt c các kim tra đã đưcthc hin trnhng yêu cukim tra sau th nghim. Bnchađãhồnttphithamãnthnghimthytĩnh. Nhngbnthitkchoápsuttrongphiđưcthápthytĩnhtinhng đimcabncĩgiátrnhnhtbng1,5lnápsutlàmviclnnhtchophép (ápsutlàmviclnnhtchophépcoinhưgingápsutthitk),khitínhtốn khơngdùngđxácđnhápsutlàmviclnnhtchophépnhânvitsthp nhtngsutSnhitđthnghimvàngsutSnhitđthitk. Thnghimthytĩnhdatrênápsuttínhtốncĩthđưcdùngbitha thungianhàsnxutvàngưisdùng.Thnghimápsuttĩnhtiđnhca bnchanênlàgiátrnhnhtcaápsutthnghimđưctínhbngcách nhângiátrápsuttínhtốnchomithànhphnápsutvi1,5vàgimgiátr nàyxungbngápsutthytĩnhtiđĩ.Khiápsutnàyđưcsdngngưi kimtranênđịihiquynđưcyêucunhàsnxuthocnhàthitkcung cpcáctínhtốnđãđưcsdngđxácđnhápsutthytĩnhbtkỳphn nàocabncha. Bungápsutcanhngthitkkthpđưcthitkhotđngđclp phiđưcthnhưmtbnchariêngbitnghĩalàtinhànhthvibnbên cnhkhơngcĩáp. 8.2Titrnggiĩ Titrnggiĩbtbucphiđưcxácđnhtheonhngtiêuchun,tuynhiên nhngđiulutcaqucgiahocđaphươngcĩthcĩnhngyêucukhckhe hơn.Nhàthunênxemxétmtcáchklưngđxácđnhyêucunghiêmngt nhtvàskthpyêucunàycĩđưcchpnhnvmtantồn,kinht,pháp luthaykhơng.Giĩthibtkỳhưngnàotrongbtkỳtrưnghpbtlinào đucnphixemxét. 8.3Dungtíchchalnnhtchobnmáini Khong85–90%dungtíchcabnmáiniđưcsdngtrongđiukin bìnhthưng,phnthtíchkhơngsdnglàdokhongchttrên(deadspace) đnhvàkhongchtdưi(deadstock)đáy. 9
  10. ðivibnmáini,chnchiucaobnđđtscchalnnht.Khong chttrênvàchtdưichunhhưngnhiubichiucaohơnlàđưngkính,do đĩcùngvimtthtíchthìbncaochanhiuhơnbnthp. Chiucao ln nht đtđưc đưc xác đnh biđiukinđt đai nơi đt bn.Dođĩ,khichnvtríđtbnchaphiđiutravlãnhthnơiđtbn. Dokhongchttrênnênbkhơngđưcchađy,nuquáđnhmcthìs đưcbáođngbiđènbáođngmchighlevel. 10
  11. Chương3 THICƠNGBNCHA 1.Tngquanthicơngbncha Nnbnchaphiđưcthitknhưmtchânđdodai,viđbnthích hpđđmborngnncĩthchuđưcsphânbmtcáchhplýáplc khơngcânbngtrênnn.Sbindngcanndưimtmcđnhtđnh,to ramtnnmĩngcĩđbnthíchhp.Cnphiloitrslúnquálnvàlún khơngđngđu.Miquanhgiađcngcavbnviđáybnvànnđt cnquantâm. ðá nghin cĩ th đưc cung cp dưi v bn. Nhng vt liu này giúp chnglingsutctcũngnhưspháhytrongsutquátrìnhxâydng. Cĩ2loibnchínhlàbnsdngtrongtrưnghpscgiĩmnhvàbn ápthpcĩtínhđnscgiĩđưckýhiuHBCvàBHD. Brngcavaiđđưcchntùythucvàotínhnđnhcannvaiđvà nnđưcđmbokíchthucbrngvaiđnhnhtnênlà1mchobncha cao15mvà1,5mchobnchacaotrên15m. Sphântíchnnbnchacnđưctínhthêmkhnăngtácđngcagiĩ, đngđt,cácchtchatrongbn.Khnăngtrưtcađtcnđưcnghiêncu k. nhngvùngtìnhtrngvđtchưađưchiubitmtcáchcnkthìnên giatăngchiucaocabnchatheotiêuchuncĩtínhđnsnghiênlún. ðivinhngkhuvccĩđiukinthtthưnghaymcnưclênxung thtthưng,khuvcđĩngbăngvĩnhcuthìphisdngcácktcuđcbit riêng. 2.Cácphươngphápthicơngnnmĩng Cáctiêuchunvnnmĩngđưcxemxétphùhpvittcsnphm thơngthưngschatrongbncĩtrênthtrưngvàkhochakcdubơi trơn, nha đưng vi nhit đ thay đi. ði vi nhng b cha LPG thì cĩ nhngtiêuchunriêng. Hintưnglúnkhơngđucabnmáinidohintưngbĩpméocabn, điunàylàmhưhngcơcubtkín.Loinàycĩthxâydngtrênnnđtbình thưng(hocngaycyu),mtstrưnghpngưitasdngphươngphápd phịnglàdùngmtlpđánghinnhhayvịngđưcgiacbngbêtơngphía dưiktcubn.Trưnghpnàycũngdùngchobnmáicđnh. Cncĩhthngthốtnưcđpháthinrịrđtránhstíchtnưcto nênáplccĩthpháhylpbaophnnmĩng.Vilcđưcsdngdưilp 11
  12. baophcavaiđvàđưngdccavaiđnơimàkhnăngxĩilnhngvt liumnhinhucĩthxyra. Mtvịngkimloiđtdưingaynhngchchulcctcakimloixung quanhchuvibn. Xungquanhchuvibncĩbitumerng150mmdùnglàmđmvàchng thm. Bđđưcgiacvàbngồiđưcphbimingbêtơngdàyítnht50 mmchngthm. Cácbưctinhànhcơbntrưckhithicơngnnmĩngbaogm: 2.1Khosátvtrí Nhngưitưvnđachtđángtincyđkhosátvùngđt(hiurõđtđai đaphương,cĩkinhnghimvvicđtnnmĩng ).ðâylàbưcquantrng, nhhưngsutquátrìnhthicơng. 2.2Kimtrađt Ngưi ta thưng dùng phép th đ thm hình nĩn ca Dutch (DCTP’s): nhnglkhoanthaythhayphépthđthmtiêuchun(SPT)sđưcchp nhnnunhngphépthDCPT’skhơngkhthi.Nhngphépthtrongphịng thínghimtrênnhnglkhoansxácđnhtínhchtvtlý,cơhcvàhĩahc cađtnhngđađimvàđsâukhácnhau. Tngquát,slnphépthDCPT’ssđưctinhànhtrongphmvi1m xungquanhnnmĩngb,đivibcĩđưngkínhcĩ15mhaynhhơn,ch cn tin hành 1 phép th gn khu trung tâm ca nnmĩngvà1hoc2l khoanph.ChiusâucaphépthDCPT’ssphthucvàođưngkínhb cũngnhưđiukintnhiêncađt.Vnđđcbitquantrngkhiđưngkính cabln,bivìsgiatăngđưngkínhbstoramtnhhưngrtlnlên lpđtbêndưib. SlntithiucanhngphépthDCPT’s: •3DCPT’sđivibcĩđưngkính ≤ 15m •5DCPT’sđivibcĩđưngkính ≤ 50m •9DCPT’sđivibcĩđưngkính>50m ð sâu đưc xuyên qua khong gia cĩ th t 35m dưi sàn ca nn mĩng,đxácđnhbnchtcannđtngaydưinnmĩng. 2.3Vtliuthicơngnnmĩng Hnhpbitumecátchobêbncha: Cát sch và lưng bùn ít hơn 5%. Lưng nguyên liu chy qua rây 200 mesh nên t 35% (điu này cĩ th đt t nhiu ngun pha trn khác nhau), nhnghnhpyêucucĩthđưctothànhtnhiuloicátvinhiukíchc khácnhau. Mtsloibitumethíchhpcùngvikhongnhitđ 12
  13. Loi Khongnhitđ Shelmac50/100 6595 Shelmac150/200 8095 Shelmac200/300 85105 Shelmac300/400 95110 Shelmac400/500 100115 Shelmac500/700 110120 ShelmacS.125 150135 ShelmacSRO 70100 MC800 80115 MC3000 95120 MC3 6595 MC4 80100 MC5 100120 Mexphalte80/100 135160 Mexphalte60/70 145170 Cácloimáytrnbitumecátcĩthtrnliêntchaygiánđon,trongmt vàitrưnghpphitrnbngtaymcdùchúngchcĩththchinkhihn hp cĩ đ chínhxác cao. Cát phi đưc làm khơ trên đĩa thép bng la và bitumephiđưcnungtrưckhitrnvinhaubngxng. Hnhpbitumecátcĩthđưcribngtay,nhưngphnlnthicơngđu sdngthitbchuyêndng.Bdàyhnhpthưngdùnglà50mm. Hnhpcátphiddàngliênktvàdùngthitblpbơmhơicĩtrclăn hocmáykéolănqualiđthchinquátrìnhktdính,dùngthêmmáykéo lpstnhmđymnhquátrìnhliênkt. Hnhpcátưtchovaiđcađá: Cátkhơngnênchahàmlưngbùnlnhơn3%.Hnhpthamãnkhơng địi higii hn cp đ, dohn hpđưc trn t nhiunguncátcĩcpđ rng.Tuynhiên,hnhpmongmunnênt310%điquarây200mesh. Bitume là mt phân đon kerosen đc bit đã đưc pha ch sn vi tên thương mi là Shelmac SRO (Special Road Oil) vi đ nht t 4050s STV(StandardTag Viscocity)250C. ðiviđiukinnhitđi,thưngs dngbitumecnghơnvitênTropicalSRO,cĩthđthàngtnhàmáylcdu Shell. ðphlêncátưttacnthêmvàochthothĩađtoliênktviphgia chatrongSRO.ChthothĩahiuqunhtlàCa(OH)2vihàmlưngkhong 90%.Mcdùchmtslưngítcnthitchophnnghĩahc,nhưngtrên2% tngkhilưnghnhpđưcdùngđđmbođphân tán tt trên cát. Xi măngPorlandthưngđưcthaythvihàmlưngt3%4%doximăngcĩ khilưngriêngln.ChthothốđưcphântánvàocáttrưckhiviSRO. Lưngchthathĩakhơngnêndùngvilưnglnhơndonĩkhơngdùngcho phnnghĩahc,lúcđĩscnlưngSROthêmvàodochthathĩacĩb 13
  14. mtriênglnvàngồiranĩcĩthgâygimkhnăngbncơlàmhnhpdịn vàdvhơn. Nưclàthànhphnkhơngththiuvàthmchíngayvicátmthìcn phithêmnưcsaochohàmlưngcanĩtithiulà5%. HàmlưngSROnhnhtđưcquytđnhbivickimtrađơnginđ kt dính. Mthnhp cĩ thành phn: cát khơ, 4%SRO, 2%Ca(OH)2 và 10% nưcđưctrnbngtay.Nĩichung,hnhptrnthàmlưngSROthíchhp thìthưngđtyêucu,nhưngcũngphichúýmtsđiukintránhxyras khơngđơngcngcahnhpdotínhkhơngthmnưcsngănshĩahơica nưcvàdungmơi.ðiunàythưngxyrađivinhngcpđmnhaycátb dơđịihihàmlưngSROcao.Dođĩphikimtrabngcáchlăntrênmtcái khay,nuhnhpcĩtínhthmthìhnhpđãđưclăntrưcsbayđi.Nu nhưnưckhơngbayhơithìhnhpđemthskhơngcĩtínhthmnưcvà philoib.Hnhpđưcđemsdngvànénchtbngnhngphươngpháp tươngtnhưđivihnhpcátkhơvàbitume. 2.4ðêcabncha ðêđưcdùngđgisnphmtrongkhuvcđưcchnvàngănkhơng chosnphmtrànranhngkhuvcxungquanh.Trongkhonggiacađêyêu cuphicácbctưngbêtơnghayđá.Trongmtstrưnghpkhikhơngđ khnăngchalưngyêucuthìthêmvàonhngchtrũng. Thitkcađê Tưng đê thưng đưc gia c bng bêtơng, gch hay đá. Trong nhng trưnghpđĩphiquantâmđtbitđnminiđđmbochúngđưccht. Quantâmđnkhnăngrịrxuyênquahocbêndưitưngđê,phthuc nhiuvàolpmtđtvàlpđtngaybêndưichxâytưng. Sànđê Nnđêchachtxp,vikhuvccĩmcnưcthpnhtkhơngcnthit phichngthmraxungquanhvicrịrchpnhnđưc.Nơicĩrịrcaohay cácvùnglâncncĩthbơnhimthìcnđraphươngánchngthm.Vnđ quantâmlàkhnăngchngthmkhuvccĩmưalnhaynơitntrkhơng cĩngưi.Trưnghpđĩthìmcđthmnhhưngquantrngđnnnmĩng cabnvàtưngđtcađêdochúngbãohịavichtlngtonênsphânrã, xĩilnhnglhngtrongnnđê. 3.Cácphươngphápthicơngbncha ðivibnhìnhtr,quátrìnhdngbncĩthtinhànhvinhiuphương phápkhácnhau.Khơngbĩbucmtphươngphápcthnàođivicácloi bn khác nhau. Tuy nhiên đi vi các nhà thu vây dng thưng cĩ kinh nghim,ngvimttrưnghpcthhsđưaramtgiiphápthíchhptùy thucvàoquátrìnhtiưuhĩavmtnhâncơngvàtrìnhđkthuttayngh 14
  15. cađicơngnhân.Nhimvcahlàđưaramtquy trìnhxây dng hồn thinmangtínhkhthi,thođángvàcĩkhnăngmanglimtktqutt. ðdngmtbnchachtlưngmangtínhmquancĩkhnăngtránh đưchintưngmĩpvàméobn,tínhđúngđncaquytrìnhhàncnđưc tuânthđikèmviquátrìnhgiámsátnghiêmngt. Vìth,đhnchtiđacáchintưngxucĩthxyratrongquátrình xâydng,trưctiênnhàthuphicânnhcklưnglachnphươngphápxây dnghplýđđmbomanglimtktquthomãn. 3.1Phươngpháphànhồnthinvàghépdn(ProgressiveAssemplyand Welding) Trongphươngphápnày,trưctiêncáctmthépdùngđgiacơngmtđáy đưclpghépvàhànlivinhau.Theosauđĩlàquátrìnhgiacơngthânbn. Quytrìnhđưctinhànhtngtngmt,cáctmthépđưcuncong,đtđúng vtrí,kpchtvitngbêndưibngcácđinhghimsauđĩthìtinhànhquá trìnhhàncáctmthéplivinhauchođnkhihồnchnhhồntồnmighép tngđanggiacơng.Cthcáctngthéplnlưtđưcchnglêncaochođn đnh. Cuicùnglàcơngđonlpkhungmáivàmáibêntrên 3.2Phươngpháphàngiánđonvàlpghéptngth(CompleteAssembly followedbyWeldingofHorizontalSeams) 15
  16. Phươngphápnàytươngtnhưphươngpháptrên,trưctiêncáctmthép đưctphpđgiacơngđáy.Tiptheolàquátrìnhgiacơngthânbn.Cáctm ghépđưcuncong,đtđúngvtrívàkpcht,nhưngđâychhàntrưccác mighépdc,vginguyêncácmighépngang.Cthsaukhihồnthin tngthépbanđutiptcđncáctngthépbêntrênvàchođntngthépcui cùng. Tiptheolàquátrìnhlpghépkhungmáivàmáibn. Saucùngcácmighépngangthânbnmiđưchànđhồnthinhồn tồncácmighépthânbn.Quytrìnhnàycĩththchinttrênxunghay tdưilên 3.3Phươngphápnângkíchbn(JackingupMethod) Trongphươngphápnày,saukhiđáybnđưcgiacơngxong,tinhànhgia cơngtmthéptrêncùng,sauđĩlprápgiànmáivàhànmáivànpvinhau. Quitrìnhhànđưcthchintrênđáybn,cácbphnđưcđthơngquacác conđi.Saukhitngthéptrêncùngnivinpđưchồnthinxong,ngưita kíchcácconđinângchúnglênmtđcaovađvàchènvàocáctngthép bêndưi,tinhànhquitrìnhhànhồnthin.Saukhitngthépđưchồntt xong,cáctngthépbêndưitiptclnlưtchođnkhihồnthinxongtng thépdưicùng.Cuicùnglàcơngđonhànnĩviđáy. Ưuđimcaphươngphápnàylàkhcphccácktquxukhivathi cơngxong,đcbitlàhintưngmĩpbn. 3.4Phươngphápni(Floationmethod) 16
  17. Phươngphápnàyápdngchocácloibni.Tronggiaiđonđu,quá trìnhđưctinhànhtươngtnhư“phươngpháphànhồnthinvàghépdn” chođnkhihaitngthépbanđuđưcgiacơngxong.Dùngthitbnângđ đưamáiniđãgiacơngxongvàobêntrong.Sauđĩ,nưcđưcbơmvàobn, máinidânglênđnmtvtrícnthit.Ngưitadùngnĩnhưmtsànnâng cơngtáchuhiuchoquátrìnhthicơng.Ngồira,mtcntrcnhdiđng cũngđưcdngtrênmáinđcuvàođúngvtríchoquátrìnhhàn.Cmi khimttngthépđưchồnthinxong,ngưitalibơmnưcvàobndthao tácchocáctngthépbêntrên. Phươngphápnàychcĩkhnăngápdngticáccáckhuđtcĩkhnăng chnglúncaovàtiênđốnđưckhnăngchnglúncanĩ. 4.Chtlưngmihàn Chtlưngcamihànrtquantrng,nĩnhhưngrtlnđncutrúc cabn,quátrìnhvnhànhvàtưithcabn.Chtlưngcamtmihàn phthucvàortnhiunguyênnhân,trongđĩcĩcácnguyênnhânchínhsau: 4.1Trìnhđcacácthhàn Khihàncáctmghépbn,khungmáist,cutrúc,khungđtrongquá trìnhthicơngbnthìphiđưcthchinbinhngngưithcĩtayngh,cĩ chuyênmơnkthutvàcĩnhiukinhnghimtrongngh.Hphi vưtqua đưcmtkỳthikimtratrìnhđtheotiêuchuynquctvàhphicĩbng cp,giychngnhnvknăng,trìnhđhàn. Trongqúatrìnhhàntmhayhàncđnhđiviđáybn,vbn,máibn phiđưcspxpsaochogimthiutiđagâyranguyênnhângâybindng vàmĩpbndomihàngâyra. Trongquátrìnhhànđáybncĩthhànhockhơnghàntmkimloivành khuyêndưiđáybn.Mcđíchchínhcanhngtmkimloinàylàđchng thm 4.2Chtlưngcaqúatrìnhhàn Chđutưtrongquátrìnhlpghépphicĩnhimvkimtraquytrình hàncamìnhxemcĩphùhpvinhngtiêuchunquyđnhhaykhơng(shell). Ngồira,kimloihàncũngđưckimtracácthơngsnhưtácđngnhithay tácđnglctheotiêuchunquyđnh. 4.3ðiukinthitit Quátrìnhhànkhơngnêntinhànhtrongđiukinthititmưthoc mưagiĩ,bão,tuyt,mưađá,v.v .trkhingưihànvàquátrìnhhànđưcche chncnthn. Khơng nên tin hành hàn khi nhit đ mơi trưng quá thp (nh hơn 18oC).Trongtrưnghpnày,trưckhihànphigianhiêttrưcchaichni canhngtmkimloinn.Trongsutquátrìnhhàncáclpthìnhitđgia nhitgiatăngluơnđưcduytrìtrong1phmvinhtđnh.ðivithépcarbon 17
  18. haythépcĩngsuttrungbìnhvàcaođuphiđưcgianhittrưctheonhng quyđnhnhtđnh. 4.4ðincchànvàdâyhàn Vtliuhànphicĩtrongdanhmcchophépvicácvtliuhànmàcác tchccĩchcnăngquyđnh(mangtínhquct). ðincchànphiđưcboqun,gigìntrongthùngcartonhaynhngnơi khơráotránhbtácđngxucamơitrưng. Nunhưđincchànbmưtnhưngkhơnghưhigìthìvncĩthdùng likhiđưcsđngýcanhàsnxutđincc.Btkđinccnàobmtlp vbovhayhưhithìđuphibloib.Nhngđincccơbnhocđin ccchaítHydrogensđưcdùngchonhnglphànnn,điunàylàbtbuc khibdàycatmkimloi>19mmhaynhitđmơitrưngthp.ðincc thpHydrogenphiđưcbovkhơráotrongsutquátrìnhhàn,đâylàyêu cucanhàsnxut.ðinccthphydrogenđưcdùngkhihàntaynhngkim loicĩngsuttrungbìnhcao. 4.5Vátmépmihàn ði vi quá trình hàn t đng thì vic chun b mép hàn phi đưc tin hànhtheoquyđnhchuntuỳthucvàobdàyvàkimloicavtliulàmbn 4.6Trìnhthàn Hàntmthiđưcngdngkhihàndccácminigiacáctmbnvà nhngmihànnganggiahàngcuicavbnviđáybntrongsutquá trìnhlpđtbn,nhưngsauđĩnĩphiđưcloibmàkhơngđliduvtgì khitinhànhhàncđnh. Khithicơngbnbthìphươngpháphàntđngđưcápdngvinhiu ưuđim: Năngsuthànđthiuqucao. Mihànđngđuvàítgpnhnglidothaotáctaycaconngưi gâyra(lnxí,lxp) Titkimđưcvtliuhàn Tođưcsktlngđngđugiakimloinnvàkimloihàn, dođĩmihànđưcđmbođưctínhcơ,lý,hĩa. Gimđưcchiphínhânlcvànhngthitbphđikèm ði vi thi cơng bn b thì ch yu cĩ hai mi hàn là hàn dc và hàn ngang. Trongnhngmihàngmnhiulp,milphàncakimloihànđu phiđưclàmschxvànhngchtktlngkháctrưckhitinhànhhànlp tiptheo.Mihànđưcxemnhưhồnttkhimihànđãđưclàmsch.Phi làmvsinhcáclpx,cácchtbnbámbênngồitrưckhiđưckimtravà quétsơn. Trong sut quá trình hàn phi cĩ s tương đi gia tc đ hàn và cht lưngcamihàn.Mimihàncncĩđthigianđkimloihànvàkimloi nnchyra,lngkthiuqunht(gimtithiunhưngngsutnibêntrong 18
  19. mihàn)đđmbocáctínhchtkimloiđơngtlàtươngđươngvivtliu nnbanđu. 5.Trìnhtthicơngbncha 5.1Chunbthicơng(Prefabrication) ðivivtríđtbnnguyhimhocnmgncácbnhinhuđangtn trcácsnphmnh.Vìlýdoantồn,bncĩthđưcgiacơngtrưcvàsau đĩđưcvnchuynđncơngtrưngthicơngbngmttrongcácphươngpháp sau:Giacơngbntrưcticơngxưng(kíchthưctiđacabnphthuc vàogiihnvàkhnăngcaphươngtinvnchuyn,Thơngthưnggiihn đưngkínhtiđalà12m)vàgiacơngbntrưctimtvtrítmthiantồn nmgnvtríđtbn.Sauđĩbnđưcvnchuynđncơngtrưngthicơng bngcncu,xelănhocvịngđmkhí. Cnlưuýtinhànhquátrìnhththulcsaubnđưccđnhtivtrí xácđnh. 5.2Quytrìnhthicơngbn Hgingchnggiĩ Trongquátrìnhxâydng,bnphiđưcbovđcĩkhnăngchngli sbindnghoccáchưhicĩkhnăngxyradoápsuttácđngbigiĩ bng các loi cáp neo hoc ct chng thích hp. Các neo phi đưc c đnh vngchctrongsutquátrìnhthicơngchođnkhibnđãđưchồnchnhmi hànthânmáyvàkhungmái,ðivibnnphphiđichođnkhidm chnggiĩđưchồnthành.Cnquantâmđnnđnhvngchccamuneo chocápkhicơngtrưngthicơngtmnghĩvàocuitunhocngàyl,đtbit lưuýđivicácloiđtbùnyu.Cápđưcbtríviyêucutithiumtcáp mi8mquanhchuvibn. ðivikhuvccĩgiĩmnh,phươngphápnilàmtphươngpháphiu quđnđnh,bovbntrongquátrìnhthicơng.Vìlýdonày,phươngpháp ngồiápdngchocácbnnpnicịncĩthápdnglinhđngđxâydng cácbnđhvàbnnpcđnh. Phtùngphtr: Giáđ,đaic,kpghimvànhngthitbbtrtrongquátrìnhxâydng cĩthđưchàngnvàothànhbnnhưngkhihồnttquátrìnhgiacơngthì phitháogcáclinhkiênnàynhưngkhơngđưcdùngđcđđo,kìmđkéo hocgitmnhcácbphnnàyra.Sauđĩtinhànhgiũabngcácphnkim loinhơradovtliuhànvàlàmschbmtbnkhixhàn.Khipháthincác chlmphidùngcácvtliucùngbnchthànnĩngchyđđinđych khuytvàsauđĩdùnggiũasanbng. Quátrìnhgntngthépbanđuvàođáybn: 19
  20. Trongquátrìnhnàycnlưuýđnkhehchophépgiahaibmtthânvà đáybnđbùtrvihintưngcogiãncakimloikhihànvàdưitácđng camơitrưng.Saukhicáctmthépđưcuncongvàđtvàođúngvtrí, thânbnđưcđiđkimtratínhtrịnđucathân.Trưckhiđưchàndính vàođáy,cnsdngkpkimloiđgicáctmthépđúngvtrívàcácthitb htrkhácgnvàođáybnđbođmtínhchínhxácsaukhiđitrongsut quátrìnhhàn. Kimtratínhđuđn: Trưckhihàncáctmthéplivinhau(khihồnthànhtngdưicùng nividáy),cnkimtratínhđiuđnthnghàngvàtntikhehhplýgia cáctmthép,btcssailchnàoxácđnhđưcsauquátrìnhhànphinm trongkhondungsaichophép.Nutatiênliuđưccácgiátrsailchvưt quákhongíatrchophépthìphitinhànhcânchnhlicáctmthéptrưc khiquátrìnhhànđưcbtđu. Phithtscntrng,phihphiuqucácquátrìnhchunbtrưcđĩ viquitrìnhhànđbođmhìnhdngtrịnđucađưngkínhvàgimthiu sbindngtrongsutchiudàibntđáyđnđnhbn.Nhàđutưcĩquyn tchitipnhnbnchuyngiaokhipháthinbncĩduhiubon,mĩphay btcsbindngnàokhác.Khibnđãđưchồnthành,khơngđưcphép nngchnhbnbngphươngphápgttađđtsđuđntrongmitrưng hp. Sau khi tng mt đưc dng lên và hàn xong, ð sai lch ca bán kính trongđưcxácđnhttâmbnđnbtkỳđimnàothànhtrongcabnso vibánkínhdanhnghĩakhơngđưclnhơncácgiátr soviđưngkính bn • D ≤ 12.5m =13mm • 12.5 45m =25mm Khungvàmáitơnlpmái: Trưctiênphikimtracthslúncabnvànnchnhthânbnđđt đưchìnhdngyêucutrưckhidngkhungmáivàcáctmlpmái.Cácct chngđđưcdnglêntmthilàmchânđchoquátrìnhlprápkhungmái. Nhàthuxâydngphitínhtốntitrngtiđamàcácctphichutácđng. Sauđĩtuỳtheokhnăngchulccatngloictmàtínhtốnrasctvàb tríđixngnhngvtríthíchhp.Khicácctđdngxong,xàdmhưng tâm,địntayvàcáchgingđngvàngangđưcdnglên,cnlưuývtríca cácthanhgingphiđưclprápchínhđmáicĩhìnhdngcânxngvàkhơng lchvithânbn.Hồnttcơngđonnàythơngquaquátrìnhhàncácbphn livinhau.Sauđĩcĩththáoctđvàtinhànhquátrìnhgiacơngđivi tơnlpmái. Trongquátrìnhtphp,btrívàlprápcáctmlplivinhaucnsp xpsauchochúngđưcspxpdixngvinhauquatâmbn.Mcđíchca quátrìnhnàylàđtitrngphânbđixngquakhungmáitctitrngphân 20
  21. bđuxungquanhmĩngbn.Khititrngphânbkhơngđuthìsdnđn nglctptrungtimtvtrírtddnđnhintưngnghiêngbnkhiquá trìnhlúnxyra.Saukhicáctmthépđưccânchnhxongcĩthtinhànhqui trìnhhàndínhvàokhungmái. 5.3Cácphươngphápdichuynbn Dichuynbntrênconlăn: ð di chuyn bn trên nhng con lăn, trưc ht cn phi nâng bn ra nhng nn mĩng tm thi xung quanh chu vi ngoi biên 6m. Mt h thng đưng ray bng st, đưc bơi trơn bng m, thích hp vi tồn b chiu dài đonđưng,vàhơinghiêngvphíannmĩngmi.Nhngconlănbngthép nmtrênđưngraysnângđtồnbbntrongsutquátrìnhdichuyn. Khibnnmtrênconlănthìnĩđãđưcđybngtihaymáykéo.Khi đnvtrími,nĩsđưcnânglênli,hthngrayphíadưisđưcloib, sauđĩbnđưchđnvtrími.Trongquátrìnhdichuynthìbnphiđưc kimtragiámsátchtch,trongnhngđiukinthititthtthưngmưagiĩ thìkhơngnênthchin,đngthiphicĩbinphápbovbnbngcách thngdâyđaivàdâyneo. Dichuyênbnbngphươngphápni: Phươngphápnàyđưcthchinbngcáchđàoconmươngtheoltrình, sauđĩmươngđưclàmđynưcvimtđsâuthíchhpđbncĩthni khinnmĩngcanĩ.Bnđưclàmni,đưcđyđiđnnnmĩngđãchun btivtrímivàchophépđtnđnhtrlikhitatháonưcrakhimương. Vídnhưvibncĩđưngkính36m,chiucao12mthìcĩthnitrên conmươngvichiusâu600mm.Khibnnicĩthđưcđybngtihoc maykéo,sdnghthngriêngbitdâycápđnđnhnĩtrongquátrìnhdi chuyn. Trongquátrìnhdichuynđivibnnpcđnhcĩthditrìmtáplc tiđalà20mbartrongbnnhmtránhđưcáplcnưcgâyrakhibnni. ðgiđưcvtrívuơnggĩcvimtnưctrongkhidichuynngưitacĩ thhnchbngcáchthêmcáitúiđngcátvàodưiđáybn Phươngphápnàycũngkhơngnêntinhànhtrongđiukinthititmưa giĩ. Dichuynbnbngđmkhơngkhí: Hiuqucaphươngphápnàydatrêntínhlơlngnhmlàmgimtrng ticabntrongquátrìnhdichuyn.Mckhácphươngphápnàylàmgimti đachiphí,khơngcnphitnnhngchiphílàmđưngsthayđàođê.Trong phươngphápnày,bncĩthdichuynhayquaymtcáchddàng.Vicác đonđưngcĩtìnhtrngthơngthưngthìkhơngcĩvnđgìxyra,khơngcn phisasangliđonđưngdichuyn,màmcđchínhxácđtbnrtcao. Saukhibnđưcdichuynđnnnmngmibimttrongbaphương pháptrên,thìcácmihànđáybnphiđưckimtralivngsutvàrịr. 21
  22. Chương4 CÁCTHITBPHTRBNCHA 1.HthngBơm 1.1Bơmlytâm Bơmlytâmlàmvictheonguyêntclytâm.Chtlngđưchútvàđy cũngnhưnhnthêmnănglưng(làmtăngápsut)lànhtácdngcalcly tâmkhicánggungquay.Bánhgungđưcđttrongthânbơmvàquayvivn tcln.Chtlngtheonghútvàotâmgungtheophươngthnggĩcrivào rãnhgiacáccánggungvàchuynđngcùngvigung.Dưitácdngca lclytâm,ápsutcachtlngtănglênvàvăngrakhigungtheothânbơm (phnrnggiavvàcánhgung)rivàongđytheophươngtiptuyn.Khi đĩtâmbánhgungtonênápsutthp.Nhlcmtthốngbcha(bh ápsutkhíquyn),chtlngdânglêntrongnghútvàobơm.Khigungquay, chtlngđưchútvàđyliêntc,dođĩchtlngchuynđngrtđuđn. ðunghútcĩlưilcđngănkhơngchorácvàvtrntheochtlngvào bơmgâytcbơmvàđưngng.Trênnghútcĩvanmtchiugichtlng trênnghútkhibơmngnglàmvic.Trênngđycĩlpvanmtchiuđ tránhchtlngkhibtngđdnvbơmgâyravađpthulccĩthlàm hnggungvàđngcơđin(khigungquayngưcdobơmbtngdngli). Ngồiratrênngđycịnlpthêmmtvanchnđđiuchnhlưulưngcht lngtheoyêucu.Bơmlytâmlúckhiđngkhơngđdđuihtkhơngkhíra khibơmvànghút,torađchânkhơngcnthit.Vìvy,trưckhimmáy bơm,phimichtlngvàođybơmvànghúthoccĩthđtbơmthphơn mcchtlngtrongbhútchochtlngtđngchốnđythânbơm. Ápsutcachtlngdolclytâmtorahaychiucaođycabơmph thucvàovntcquaycagung;vntccànglnthìápsutvàchiucaođy càngln.Tuynhiên,khơngthtăngsvịngquaybtkìđưc,vìlúcyng suttrongvtliulàmgungstăngvàđngthitrlccũngtăngcùngvn tc.Dodĩbơmmtcpchđtđưcápsuttiđa40đn50m,cịnmuntăng ápsutchtlnglênhơnnathìphidùngbơmnhiucp. 22
  23. Bơmlytâm1cptrcngang Bơmlytâm1cptrcđng 23
  24. Ưuđimcabơmlytâm: - Tođưclưulưngđuđnđápngyêucukthut,đthcungcp đuđnkhơngtohìnhsin. - Svịngquayln,cĩthtruynđngtrctiptđngcơđin. - Cutođơngin,gn,chimítdintíchxâydngmàkhơngcnkt cunnmĩngquávngchc.Dođĩgiáthànhchto,lpđt,vnhành thp. - Cĩthdùngđbơmnhưngchtlngbnvìkhehgiacánhgungvà thânbơmtươngđiln,khơngcĩvanlàbphndbhưhngvàtc dobngâyra. - Cĩnăngsutlnvàápsuttươngđinhnênphùhpviphnlncác quátrình. Vìvy,gnđâybơmlytâmđdndnthaythbơmpittơngtrongtrưng hpápsuttrungbìnhvàthp,cịnnăngsuttrungbìnhvàln. Tuynhiênbơmlytâmcũngtntinhiunhưcđimcnnghiêncuci tin: - Hiusutthphơnbơmpittơngt10đn15% - Kh năng t hút kém nên trưc khi bơm phi mi đy cht lng cho bơmvànghútkhibơmđtcaohơnbcha. Nutăngápsutthìnăngsutgimmnhsovithitkdođĩhiusut gimtheo. Bơmđacpnmngang 24
  25. Bơmđacptrcđng 1.2Bơmtrcvít Bơmtrcvítđưcsdngkhibơmcácsnphmvàibncĩáplclnvà tránhtotialađin. Bơmcĩthcĩmt,hai,hocbatrcvítđtvtrínmnganghocthng đng.Loibơmbatrcvítthìtrcgialàtrcdnvàhaitrcbênlàtrcbdn. Khilàmvicbìnhthưngtrcdnkhơngtruynmomenxonchocáctrcb dnmàcáctrcnàyxoaydưiápsutchtlng.Cáctrcbdnchcĩtácdng bítkín. 2.Hthngvan(valves) Vanđưcsdngthêmtronghthngđngtchuyn hoc điu chnh dịngchtlng.Davàochcnăngcavan,sthayđitrongtrngtháidịng cavan,cĩthđiuchnhđưcbngtay,hoctđngnhcàitínhiutthit bđiukhin,hoclàvancĩthtđngđtácđngđthayđichđcah thng.Mtsloivanvànhngngdngcachúngsđưcmơttrongphn này. 25
  26. 2.1Vanchn Vanchnlàloivanđưcdùngđngăndịngchyhocmtphndịng chynhmđtđưcmtdịngchymisauvan.Yêucucơbnthitkmt vanchnlàđưaratrlcdịngtithiuvtríhồntồnmvàđtđưcđc tínhdịngkínvtríhồntồnđĩng.Vancng,vancu,vanbi,vanbưm,van màngcĩthđápngđưcttccácyêucutrênnhngmcđkhácnhau,ví vyđưcsdngrngrãitrongvicđĩngct.Nhngkiuvanthctđưc đánhgiábngcácthơngssau: - Chênháp - ðkín - ðctínhdịngchtlng - Kínhthng - Yêucutácđng - Chiphíbanđu - Bodưng Vancnghayvanca(gatevalve):Vancađưcthitkđlàmvicnhư mtvanchn.Khilàmvic,vanloinàythưnglàđĩnghồntồnhoclàm hồn tồn. Khi m hồn tồn, cht lng hoc là khí chy qua van trên mt đưngthngvitrlcrtthp.Ktqutnthtáplcquavanlàtithiu. Van ca khơng nên dùng đ điu chnh hoc tit lưu dịng chy bi vì khơngthđtđưcsđiukhinchínhxác. Hơnna,vntcdịngchycaovtrívanmmtphncĩthtonêns màimịnđĩavàbmttrongvan.ðĩavankhơngmhồntồncũngcĩthb rungđng. Vancabaogmbabphnchính:thânvan,cvanvàkhungvan.Thân vanthưngđưcgnviđưngngbngmtbít,ngvít,hocnibnghàn. 26
  27. Cvanbaogmcácphnchuynđngđưcghépvàothân thơng thưng là bngbulơngđchophépbodưngvàlauchùi.Khungvanbaogmtyvan, cavan,đĩavanvàđvanhìnhnhn.Hailoivancacơbnlàkiuvanhình nêmvàkiuvanhaiđĩa.Ngồiracịncĩmtskiuvancitinthailoiđĩa trên. Vancu(Globevalves):Vancutruynthngdùngđchndịngchy. Mcdùvancutonêntnthtáplccaohơnvanthng(Víd:vanca,x, bi )nhưngnĩcĩthdùngtrongtrưnghptnthtáolckhơngphilàyu tđiukhin. Vancubaogm:vancukiuchYvàvangĩc. Vancuthưngđưcsdngđđiuchnhlưulưng.Dilưulưngđiu chnh,tnthtáplcvàtitrnglàmvicphiđưctínhtốnđnkhithitk vanđđphịngvansmbhngvàđmbovnhànhthơngsut. Vancuthưnglàloicĩtyrentrơntrvanloilnthìcĩktcubngồi btbulơngbngđịngánh.Phkincavancucũnggingnhưphkinvan ca.Bodưngvancuthìtươngđiddàngvìđĩavanvàđvancùngphía. Viđĩacđnh,đĩathưngcĩbmtphngépngưcvàođvangingnhư mtcáinp.Kiuthitkđvannàykhơngphùhpvititlưuápsutcaovà thayđi. Van cu là nhng van tn ti thưng xuyên nht. Nhng kiu van khác cũngcĩthâncu.Dođĩ,nĩdavàocutrúcbêntrongđxácđnhkiuvan. Livàovàracavanđưcspxptheonhngyêucucadịngchy. 27
  28. Vancutruynthngdùngđchndịngchy.Mcdùvancutonêntn thtáplccaohơnvanthngnhưngvancucĩthđưcdùngtrongtrưnghp tnthtáplckhơngphilàyutđiukhinna. Vancuthưngsdngđđiuchnhlưulưng.Dilưulưngđiuchnh tnthtáplcvàtitrnglàmvicphiđưctínhtốnđnkhithitkvanđ đphịngvansmbhngvàđmbovnhànhtrongsut. Vanphichuápsutcaovàthayđitronglĩnhvctitlưuphicĩthitk kiuvanphirtđcbit,thưngsdnghailoivansau:Vancuclnđin hìnhghépbíchvàvancugĩcvimépbtbulơng. Cutogmcácbphnchínhnhư:tayvn,cvan,tyvan,vịngchnđĩa c,thânvan,đĩavan,đvan. Hotđng:ðĩavantruynthngngưcvikiuđĩacm,toralptip xúcmnggiađtruynthyhìnhbúpmăngvàbmtđĩa.Dintíchtipxúc hpnàyrtkhĩbphávvìvylàmkínáplcddàng.Kiuthitknycho phépchơnkínvàtitlưuhplytrongvancuquay,đĩavàđhìnhnhnthưng đơc tráng bng đng thau. Trong van cu bng thép dùngđnnhitđvi 7500F,vanthưngđưcmthépkhơngr.Cácbmtthưngđưctơiluyn nhitđđtđưcđưcgiátrđcngkhácnhau.Nhngloivtliukhác,bao gmvhpkimCobancũngđưcsdng. Bmtđvanlànn,đđmbochcchntồnbbmtđưctipxúc khivanđĩng.Vinhngloicĩáplcthphơn,mtphngtipxúcđưcduy trìbơicácđĩakhốvítdài. ðĩaquaymtcáchtdoquanhtyvanđtránhlàmxưcbmtđĩavàđ hìnhnhn.Tyvandavàomttmchncng,tránhlàmxưctyvanvàđĩa đimtipxúc. 2.2Vanđiuchnh Vanđiuchnhđưcsdngthêmchohthngđưngngđđiuchnh dịngchtlng,phthucvàomcđíchbanđulàđiukhindịngchy,áplc haylànhitđmànhimvđtralàtănghocgimdịngchtlngquavan nhmthomãntínhiutbđiuchnhápsut,lưulưnghocnhitđ. Yêucuđutiêncamtvanđiuchnhlàđiuchnhlưulưngdịngchy tvtrímđnđĩngtrongdiápsutlàmvicmàkhơngbpháhu.Nhng 28
  29. van thit k đăc bit như là cu kim, bưm, bi, màngcĩkhnăngđápng nhngyêucutrêncácmcđkhácnhau.Cácnhàsnxutnênchnlagii hnlàmvicchotngloivancth. Van nút:Vannútcịngilàvanly,thưngđưcdùngđduy trì lưu lưngđyđgingnhưvancanơicnphitácđngnhanh.Nĩthưngđưc dùngchohơi,nưc,du,khívàcácápdnghốcht lng. Van hút thưng khơngđưcthitkđiuchnhlưulưng.Nhưvymtsloivannàyđưc thitkmtcáchđcbitdưcdùngchomcđíchnày,đcbitlàchotitlưu dịngkhí. Thânvàđĩahìnhcơnmanglinhngđctínhcnthitchovanhút.Thit kcnthnphnthântrongvancĩthmanglihiusutdịngchyrtcao. Cacađĩahìnhcơnthưnglàhìnhchnht.Tuynhiên,mtsloivancĩth kt cu cng trịn. Nhng kiu van ch yu là dng bình thưng, dng ng venturingn,catrịnvànhiuca. Ưuđimcavannútnĩichungcĩthđưcsachanhanhchĩnghoclà raschmàkhơngcnthitphitháothânvanrakhihthngđưcng.Nĩ cĩ th đưc s dng tronglĩnhvc táp sut chânkhơngđn10.000psivà 29
  30. nhitđt50đn1500F.Cácvannútcĩthđưctrángvirtnhiuvtliu khácnhau,phùhpvinhiungdngchohốcht. Vandngmàng:Vandngmàngcĩrtnhiuthunlitrongnhngng dngviáplcthpmàkhơngthđtđưcbngcácvankhác.Dịngchtlng chyquavanmtcáchđuđn,gimthiutnthtáplc. Vannàyrtphùhpvinhngngdnghinđivàolĩnhvctitlưu,nĩ mangliđctínhlàmkíntuytvi. Dịngchtlngđưcngănkhinhngphnlàmviccavanngănchntp cht,hốchtlngvàsmàimịncácktcucơkhí.Bivìkhơngcĩrịrĩdc theoxungquanhtyvannênloivannàyhồntồnkín.ðctínhnàylàmcho vantrnênquantrngtrongcácngdng,vìnĩkhơngchophépcĩrịrra khihoctngồivàohthng. Vanmàngbaogmthânvancĩđvanđtdịngchy,màngvanmm dotonênmtvùngáplcpháitrênvan,mtmáynénkhídùngđtoáplc lênmàngngưcviđvan,cvanvàtayvnbovmàngvàthânvankhicĩ tácđngtmáynén. Ápsuttiđamàvanmàngchuđưclàkhnăngchuáplccavtliu làmmàngvànhitđlàmvic.Vìvy,tuiththitkcavancũngbnh hưngbimơitrưnglàmvic.Ngồira,áplcthulccahthngkhikim traphilnhơnáplctiđamàmàngcĩthchuđưc. Vanmàngdngngthưngdùngtrongcơngnghipbiarưu,nĩchophép sdngqubĩnghìnhcuđchùivancùngvihơinưcvàdungdchkimmà khơngcnphitháovanrakhiđưngng. Vanbi:Vanbilàvanxoay¼vịng,ngdngchokhí,khínén,chtlng vàvaxâydng.Vicsdngnhngvtliulàmkín,mmnhưlànylon,cao sutnghp,polimetorakhnănglàkíntuytvit450đn5000F 30
  31. Vnhànhvanbicũnggingnhưvanhút,chúngkhơngcĩmighépvàto rađkínt.Vanbitoratrlclýtưngchodịngchydocĩcavàthânvan rttrơntruvàđuđn.Chonên,vanbiđưcsdngđđĩng\mhồntồn trongquátrìnhxutnhp. Nhngthànhphnchínhcavanbilàthânvan,núthìnhcuvàđ.Vanbi cĩthđưcthitk3dng:cavanngVenturi,catrịn,cagimdn.Van catrịncĩđưngkínhtrongbngđưngkínhtrongcang.Trongkiuvan caVenturivàcagimdn,cavanthưngbéhơnđưngng. Van kim (Needle valves): Van kim thưng đưc dùng cho dng cđo, đngh,bchbáovàthitbđoâm.Vankimđtđưcđchínhxáccaovàvì vynĩthưngđưcdùngtrongcácngdngcĩnhitđcaovàáplccao. 31
  32. Trongcutovankim,đimdưicatyvanlàđukim.Kimđưckhp mtcáchchínhxácvàolịngvan,vàvìvyđmbohồntồnkínvàtácđng mđĩngnhnhàng. Vanbưm:Vanbưmlàvanthitkhiuqudùngáplcthp,thưng đưcdùngđđiukhinvàđiuchnhlưulưng.ðctrưngcavanbưmvn hànhnhanhvàtnthtáplcthp.Vanchcnquay¼vịngtvtríđĩngsang vtrímhồntồn. 2.3Vankimtra Vankimtrathưngđưcdùngđngăndịngchyngưc.ðĩlàdngvan cĩđĩavanttácđng,mchodịngchyvàđĩngrtnhanhkhicĩdịngchy ngưcli.Cácngdngcĩbtácđngbngkhínéncịthđưcdùngđđĩng nhanhvankhicĩtácđngngưc.Cácloivankimtralà:vankimtrakiu chT,kiucáiđu,vankimtrađarèn,vanchY;trongđĩvankimtrakiu cáiđuthưngđưcsdngnht. 2.4Hthngxáp Vanantồnvàvanxápsut:Cácvanantồnvàvanxápsutlàcác thitbtđngxápsutsdngbovquááptrongđưngngvàthitb. Vanbovhthngbngcáchxraáplcdưtha.ápsutbìnhthưng,đĩa vanđưcđĩngvàođvanvàcđnhbimtlịxođãbnénttrưckhiáplc hthngtănglên,áplctorabichtlngvàđĩavantănggnbngáplclị xo.Khimàcácáplctrêncânbng,chtlngschyraquacavanrangồi. Cácvanantồnthưngdùngchokhívìđctínhkhimvàđĩngcanĩ thíchhpviđctínhvàsnguyhimkhibnéncachtkhí. Vanxápthưngdùngchochtlng.Chcnăngcacácvannàyging nhưvanxápantồn.Chíkhácchtlngkhơnggiãnn,nênkhơngcĩlcnày 32
  33. phátsinhthêmtácđngvàođĩa,vìvylúcnàyvangimbngáplchthng. Vansđĩngkhiáplcthpdưiáplcđtsn. ðĩa phá hu: Mt dng thit b x áp đc bit là đĩa phá hu. Thit k thưnglàcácmtbíchvicácldpsâubngmáybínkínhthngđngăn chnnĩtrưtgiacácđĩa. ðĩađưcthitkđbphávmtáplcđnhsn.Nhngthitbmáy cĩnhngưuđimđcbitkhitaphixmtlưulưnglnkhíhocchtlng rangồi. ðĩapháhucũngcĩthđưcdùngvivanantồndnglịxo.Bngcách sdngđĩapháhuđxápsutápsutvàokhong510%lnhơnáplc đtcavanantồn,đĩapháhustácđngnuvanantồnxápkhơnghot đngtt.Cũngvynơimàkhơngchpnhnvicrịr,đĩapháhucũngcĩ thđưclpđtgiavanvàbphncnđưcbov. Khivưtquáápsutthitkcađĩapháhu,nĩsnvàvanxápsm rakhiápsutvưtquáápsutđt. Vancahocvanxcĩthđưclptrưcđĩapháhu.Khiđãlpđĩaphá hu,nhngvannàyđưcmđđmbornghthngđưcbov.Vicđĩng cácvannàylicnthitđctdịngchykhibodưnghocthayđĩasaukhi đãthchinchcnăngpháhu. Áplcthitkcađĩapháhukhơngthđiuchnhđưc. Cácthitbbơmvàvanthưngphithõamãncácuêucunhư: - Hotđngnđnh - Dđiukhin - Hnchtiđasctrongquátrìnhđiuhành(ănmịn, .) - Phịngcháychacháy (hàngđu)dùngbơmlytâm(bơmtrcvít dphátsinhtialađin) - Hnchđtvantrênđưngngđy(đưngngra) - Bơmpittơngkhơngđưcsdngdokhơngnđnhvàdphátsinhtia lađin. 3.Dngcđo 33
  34. Trongcácbchaduthơvàcácsnphmdum,ngưitathưngs dngcácdngcđođxácđnh: - Cácthơngshốlýcasnphmnhưnhitđ,ápsut, . - Cácthơngsnĩilêntínhantồncasnphmtrongtntrnhưđbay hơi,ápsuthơibãohồtrênbmt,nhitđcasnphm, - Cácthơngsliênquanđnvnđvnchuynnhưlưlưng,khilưng, mcchtlng, - Ttccácthơngstrêncĩnhiuhìnhthchinthkhácnhautuỳtheo loidngcsdng:thangchiavch(scale),dngs(digital),lưuđ (recorder)haytrênmànhìnhmáytính(monotor). - Cáctínhchtbtbinnhư:đchínhxác,đnđnh, - Cáctínhchtđngnhư:đnhy,đtincy, 3.1Thitbđonhitđ Chúngtacũngbitrngquátrìnhtruynnhitxyra3hìnhthcchyulà đilưu,dnnhitvàbcx.Datrênnhngnguyêntctruynnhittrênmà ngưitachtocácthitbđonhitđkhácnhau. Cácdngcđotrongcơngnghipnĩichung:nhitkthungân,nhitk lưngkim,nhitkápsut–lịxo,cpnhitđin,nhitkđintr,nhitkđo nhitđcao.Tronghthngbnbcacơngnghipdukhí,ngưitathưng sdngcácloinhitksau: - Nhitklưngkim(bimetallicthermometer) - Nhitkápsut–lịxo(pressure–springthermometer) - Cpnhitđin(thermocouple) - Nhitkđintr(resistancethermometer) Nhitklưngkim Cơchhotđngcaloinhitklưngkimdatrênnguyêntchaikim loikhácnhauscĩđgiãnnnhitkhácnhau. Mt s nguyên t lưng kim đưc to ra bng cách nung chy cho hai thanhkimloidínhlivinhausauđĩtothànhmtthanhhìnhxonc.Dưi tácdngcanhitđ,haithanhkimloagiãnnnhitkhácnhauvàlàmcho thanhxonccogiãn.Chuynđngcathanhxoncnàytácđnglênkimch thtrênmtđnghthơngquamtthanhkimloikhác.Tĩmli,nguyêntc hotđngcaloinhitklưngkimlà: nhitđnguyêntlưngkimcogiãnkimđnghquay 34
  35. Nhit klưng kim dùng đ xácđnhnhit đtrongkhong 1500Cđn 4200C.nhitđcaohơnnathìkimloicĩxuhưnggiãnnquáđlàmcho phépđokhơngcịnchínhxácna.Loinhitknàyrtphbintrongcácbn bchasnphmdum. Nhitkápsut–lịxo: Ưuđimcanhitknàysovinhitklưngkimlàvtríđcnhitđcĩ thxabnmàkhơngcnđctichnhưkhidùngnhitklưngkim.Khiđĩ ngưiksưcĩthtrongphịnghaymtvtríthuntinđkimtranhitđ cabn. Cutochínhcaloinàylàmtngxonrutgà(ngBourdon)đưcni vikimchvch.ngnàyđưcnivimtbuchachtlng(thưnglàthu ngân)hayhnhplng–khí(thưnglàNitơ).Dưitácdngcanhitđthì ápsuttrongbutănglêndochtlnggiãnnhayápsuthơibãohồtănglên. S tăng áp sut này tác đng lên ng xon rut gà làm cho nĩ giãn ra làm chuynđngkimchvch.Tĩmlinguyêntchotđngcaloinhitknày là: nhitđápsutngrutgàcogiãnkimđnghquaygiátr nhitđ Cpnhitđin: Ưuđimlnnhtcacpnhitđlàchuyntínhiunhitđsangtinhiu đin,tđĩcácksưcĩthddàngxlýtínhiunàytrongdâychuyntđng hốvídnhưdùngtínhiuđinnàyđiukhincácthitbkhác.Hơnnagiá trnhitđđođưcsvơcùngchínhxácvìtínhiuđincĩthchuynsangtín hiusđquansáttrênmànhình(khơngphthuctínhchquancangưi quansát). 35
  36. Cpnhitđinbaogmhaikimloikhácnhaunivinahuhaiđu.ðu tipxúcvi mơitrưngcnđonhitđđưcnidínhvinhau,đucĩnli đưcnivimilivơnk.Nhưvycpnhitđinscĩmtđucĩnhitđthay đi:đudịvàmtđucĩnhitđcđnh:đinccthamkho.Khinhitđ đudĩkhơngđithìhiuđinthhaiđuđinccthamkhocũngkhơngđi. Khinhitđđudịtăngthìhiuđinthđinccthamkhocũngtăng.Tín hiuđinghinhnđưcchínhlàstănghiuđinth.Trongmilivơnkcĩmt namchâmvĩnhcurtnhyvisthayđicahiuđinth.Namchâmnày làm quay cun dây ni vi kim đng h cĩ thang chia nhit đ sn. Vì vy, milivơnknivicpnhitđinkhơngphiđđotrctipnhitđmàđđo sthayđihiuđinth.Chínhvìvyhiuđinththayđitheonhitđnên chúngtamicĩthxácđnhđưcnhitđthơngquamilivơnk. Cơchtrêncĩthtĩmgnnhưsau: nhitđhiuđinthmilivơnknhitđđc Nhitkđintr: Nhit kđintrcũngcĩ nguyên tc hot đnggnging vi cpnhit đin.Sthayđihiuđinthcũngđưcdùngđxácđnhsthayđinhitđ. ðudịcanhitklàmtđintrgmdâyđng,nikenhayplatinqunquanh mtvtcáchđinnhưmicachnghn.ðintrđudịđưcmcvi3đintr kháctothànhcuWheatstone.Dịngđinquađintrcpbipin.Khinhit đ mơi trưng tăng thì đin tr tăng làm thay đi hiu đin th hai đu cu Wheatstone.Sthayđihiuđinthnàyđưcghinhnbimilivơnktương tnhưtrongcpnhitđin. Quátrìnhtrêncĩthtĩmttnhưsau: nhitđđintrhiuđinthmilivơnknhitđđc 3.2Thitbđoápsut Ápsuttrongbndungđkimtrađantồncabnkhichacácsn phmkhíhốlng.Trongmtstrưnghpápsutcịnđxácđnhlưngkhí hốlngtrongbn.Mcdùcácbnđucĩvanxápnhưngvictheodõiáp 36
  37. sutbncũnggĩpphnđmbocơngtácvnhànhvàbotrì,pháthinrịrt bncha Cácthitbđoápthưngđưcsdnglà: ngBourdon: ngBourdonlànhântnhnbit áplcchungnht.ðâylàmtngkim loai dt bng phng, đưc bt kín đu cuicùngvàđưcuncongthàngch C hay hình xon c, khi đĩ bên trong haybênngồibmtcangcĩnhng khuvckhácnhau.Skhơngcânbng lcgâyrabiáplcslàmchongb bung ra. S thay đi này cĩ th đc trc tip trên dng c đo hay chuyn thànhmttínhiuđinhaykhínéntươngxngviáplc.Cnphibodưng đtránhsănmịnvàđngcnbêntrongngvìcĩthnhhưngtiđctính canĩ.Trongbnbkínvàbnbchakhíhốlngthưngdùngloiápk ngxonBourdon. Màngngăn(màngchn): Màngchnđưcsdngrngrãinhưmtthitbcĩđchínhxáccao.Nĩ bngphnghoccĩnpgpdatrênloiáplcđưcđiuchnhbngtayvà thíchhptrongvicđoáplcmtvàimmH2Ođhàngngànpsi.Màngchn đưc thit k đ truyn lc hay gii hn s vn đng. Chúng tt hơn ng Bourdonbivìđưcchtotkimloichngănmịnhayđưcphmtlp đànhinhưTeflon. 3.3Thitbđomcchtlng Vibnchasnphmdumdnglngthìngưitaquantâmđnmc chtlng.Khixutthìkhơngxutht(trtrưnghpvsinhbn)vàkhinhp thìkhơngnhpđy.ðđmbođiunàyngưivnhành cn phibit cht lngdângđnmcnàotrongbn.Cácdngcđomcchtlngkháđadng, vídnhưdngđotrctip: -Phaoni(float) -Phaochimch(displacer) -ðutipxúctrctip(contact) -ðudịđin(electricprobe) -Ngồiracịncĩcácloidngcđomcchtlnggiántipnhư: -Dngcđodùngápsutthutĩnh(hydrostaticpressure) -Dngcđodùngbcx(radioactivedevice) -Dngcđosthayđikhilưng(lossofweightdevice) Phaoni: 37
  38. Phaonilàloidngckimsốtmcchtlngthơngdngnht.Phao niđơnginnhtlàloiphaonimtvtrí(single–pointfloat).Loinàygm cĩmtphaobngnhanivimtcánhtayđịn.Cánhtayđịnnàyđiukhin vancpliuchobntrngtháiđĩnghaym.Banđukhimcchtlngdưi mccnthitthìvantrngtháim.Khimcchtlngvtrímongmun, phaoningangvimcchtlngcnbơm,tácđnglênvanthơngquacánhtay địnlàmđĩngvanli.Phaonicĩthgnbêntrongbnhaygntrongmtbình bên ngồi thơng vi bn. Mt s loi phao ni khơngdùngcánhtayđịnmà dùngkhínénđđiuchnhvancpliuchobn.ðiunàycĩlichtăngđ nhychovannhưngcũngchiphíthitbđángk(máynén,đưngngdnkhí). Loiphaonidiđnghìnhbánhrán(doughnutshape)chophépngưivn hànhtheodõimcchtlngdângkêntrongbn.Phaoninàydichuyndc theomtngnhúngchìmtrongbn.Phaonàylàmtnamchâm.Mtnamchâm khácđttrongngsdângtheokhiphaodângnhlctgiahaithanhnam châm.Kimtrênthangchiavchđưcnivinamchâmtrongngbngdâycáp. Nhưvychuynđngcanamchâmlàmkimdichuynvàtđĩđcđưcgiá trmcchtlng. Phaochimch: NguyêntchotđngcaloinàydatrênlcđyAcsimet.Vídmtcân khichưanhúngvàochtlngscĩtrnglưng3kg.Nhưvylctácdnglên cânchcĩtrnglcngvi3kg.Khichìmtrongchtlngcaokhong1mthì phaocịnchuthêmlcđyAcsimetngưcchiuvitrnglc.Khiđĩlctác dnglêncângim đivàcânchgiátr2kg.Chtlngdângcàngcaothìlc Acsimetcàngmnhvàgiátrkhilưngcaphaotrêncâncànggim.Bng cáchquansátkhilưng,ngưivnhànhbncĩthbitchtlngdângđn mcnào. Thct,ngưitathưngniphaovimththngkhínén.Sthayđi lctácdnglênvankhílàmthayđiápsutkhí.Quansátsthayđiápsut khíchophépthayđimcchtlngdùlàrtnh.Vìthđnhycaloidng cnàykhácao.Vicácbncĩchiucaolnthìngưitadùngnhiuphaoni tipnhaucácvtrínhtđnh.Chtlngdângđnphaonàothìlctácdnglên tồnbchuiphaothayđiđnđĩ.Lcnàykíchhotcácthitbkhínénnhư đãnĩitrênvàgiúptaghinhnđưcmcchtlngtrongbn. ðutipxúctrctip: Phương pháp tip xúc ch yu đưc dùng chobncha các ht rn, tuy nhiêncĩthdùngchobnchtlng.Vmtnguyêntcthìkhơngcĩgìkhác bitkhithayđiloivtchtchatrongbn. Vihtrnthìđutipxúclàmtqunngcịnvichtlnglàmtcái phao.đây,chúngtaxétchobnbchachtlngnênđutipxúclàphao. ðutipxúcđưcniviđucmbinnhmtthanhkimloi.Nubanđu chtlngngpphaothìlcAcsimetstácdnglênphaovàcmbinsghi nhnđưclcnày.Cmbinstruyntínhiuđiukhinmotorquaykéophao lên.Khicmbinghinhnđưcgiátrlcngvigiátrsthhinquãng 38
  39. đưngđicaphao.Haynĩicáchkháclàmcchtlngdânglêntrongbn.Khi phaonithìcmbinliđiukhinbơmcpliuvàobnchođnkhichtlng ngpphaovàquátrìnhtrênlitiptcdinratheochukỳ. Ưuđimlnnhtcaloidngcnàylàcĩthtđnghốhồntồnvi đchínhxáccao.Ngưiksưcĩthlptrìnhchohthngvnhànhvinhiu yêucukhácnhauvmcchtlng.Dĩnhiênchiphíchohthngdngcnày khácaodosdngcáccmbinđttin. ðudịđin: ðudịđdnđin,đindung,sĩngsiêuâmlàcácloiđudịđinph bindùngđđomcchtlngtrongbn.Huhtcácloiđudịnàydùngđ kim sốt mc cht lng mt v trí xác đnh trưc. Sau đây chúng ta xét nguyêntchotđngca3loiđudịtrên: - Vichtlngdnđinthìđudịlàmtcccịnthànhbnlàmtcc. Khichtlngngpđudịthìcĩdịngđingiađudịvàbn.Mơi trưng truyn đin chính là cht lng. Dịng đin đưc ghi nhn nh cmbinchobitchtlngđãdângđnmcquyđnhhaychưa.Btrí đydịnhiuvtríkhácnhauschobitmcchtlngnhiuvtrí khácnhau.Cĩthgnthêmcácđènbáomcchtlnghaychuơngreo giúpchoquátrìnhvnhànhddànghơn. - ðudịđindungđưcsdngvinguyêntcgngingviđudị dnđin.Tuynhiênchtlngđâyphikhơngdnđinhaynĩicách kháclàphicĩtínhđinmơikhátt.Loichtlngnàycĩthgp cácsnphmdumtinhkhitnhưnhiênliuphnlcchnghn.Mt đudịđindunggmcácbnccnhưtrongmttđin.Khimccht lngdângngptthìđindungcatscĩmtgiátrnhtđnh.Khi mcchtlnghxungthìmtphncácbntshra.Khiđĩcht đinmơilàhơibãohồcachtlng.Nhưvyđindungcatsthay đibaohiuchtlngđãquamcxácđnhtrênthànhbn. - ðudịsĩngsiêuâmvcơbnbaogmmtđuphátvàmtđuthu gnlinvinpbn.Giađuphátvàđuthucĩmtchh.ðuphát vàđuthuđulàmbngvtliucĩcutrúclànhngtinhthápđin (piezo – electric crystal). ðu dị sĩng siêu âm đưc ni vi b điu khinbngcápđin.Bđiukhintrungtâmnàyspháttínhiuđin đnđuphát.Sauđĩđuphátbkíchthíchvàtorasĩngsiêuâm.Tuy nhiênchkhinàochtlngngpđychhthìsĩngsiêuâmmitruyn đưcđnđunhn.Tiđunhn,tínhiusĩngsiêuâmliđưcchuyn sangtínhiuđin.Tínhiuđinnàyđưckhuchđibngcácbphn trongbđiukhintrungtâmvàkíchhotmtrơleđin.Rơleđinnày cĩthdùngđđiukhinbơm,van, trongkhinhphayxutliu. Loiđudịnàytuycĩgiáthànhcaonhưngliđcbithiuquđivi chtlngcĩđnhtrtcao,cácloichtlngđcquánhhaycĩđnhtthp. Nguyênnhânlàvichtlngcĩđnhtcaosdbámdínhlêncácphaogâyra sailchchocácloicmbinphao. 39
  40. Khidùngđudịsĩngsiêuâmđxácđnhmcchtlngtimtvtríxác đnhthìngưitasđtđudịtimcthpvàmtmccaotrongbn.Nu munxácđnhliêntcsdânglêncachtlngthìđudịsđưcđtnp bn.ngvimimcchtlngkhácnhauthìkhongthigiantlúcđuphát truyntínhiusĩngsiêuâmchođnkhiđuthunhntínhiuphnhiskhác nhau.Ghinhnlithigiannàythìchúngtabitđưcchtlngđãdângđn đâu.Nhưvynguyêntcnàycũnggingnhưcáchngưitađođsâuđáybin. Dngcđodùngápsutthutĩnh: Dngcxácđnhmcchtlngdatrênápsutthutĩnhđơnginnhtlà đnghđoápgnphíadưiđáybn.Btkìmtsthayđimcchtlngnào cũnglàmthayđiápsutthutĩnhvàlàmthayđigiátrcađnghđoáp. Bngcáchchiathangđođnghtheođơnvchiudàisgiúpxácđnhmc chtlngtrongbn. Vicácsnphmdumcĩtínhănmịnlnhayphitntrnhitđ caothìkhơngthchochtlngtipxúctrctipviđngh.Khiđĩngưita sdngkhơngkhíđtruyntácđngcalcthutĩnh lên ng rut gà gn trongđngh.Cĩthdùngcáclưuchtkhácnhưng tt nht là khơng dùng khơngkhívìgiáthànhrvàluơncĩsn.Sauđâylàmtsdngccĩđngh đokhơngtipxúctrctipvichtlngchatrongbn: - Byhơilàmthpnhđưcnhúngchìmsâutrongbn.Khimccht lng trong bn dâng lên thì áp sut khơng khí trong by s tăng lên. Khơngkhíthơngviápkquamtngkimloi.Quansátápkhay chuynthangđoápsangthangđochiudàisxácđnhđưcchiucao mcchtlng. - Màngngăncũngcĩnguyêntchotđngtươngtbyhơi.ðimkhác nhau ch khơng khí đưc gi trong hp nh màng ngăn che đáy hp.Màngnàyrtlinhđngvàcĩđcogiãncao.Khimcchtlng trong bn tăng thì áp sut thu tĩnh tác đng lên màng ngăn. Sau đĩ màngngăntácđnglênkhơngkhítronghkínlàmgiãnngBourdon trongđngh.Quansátthangchiacĩthbitđưcmcchtlng. - Phươngphápbongbĩngkhíkhơngđưcsdngtrongbnbchasn phmdukhídotobt,khĩquansátvàcũngkhơngchínhxác. - Cácphươngphápgiántiptrênchđưcdùngkhibnh,thơngvikhí tri.Vibnchacácsnphmkhíhốlngthìmtphươngphápgián tipcĩthsdnglàápkđochênhlchápsut.ðĩlàmtngchU cĩchathungân.Mtđungthơngviđáybnchachtlng,đu cịnlithơngvikhongkhơnggianchahơibãohồtrênbn.Ápsut thutĩnhdochtlnggâyrađèmcthungântrongnhánhthơngvi chtlngxungvàlàmmcthungânbênđucịnlidânglên.Chênh lchmcthungânchotabitchiucaochtlngtrongbncha. Dngcđodùngbcx: Loidngcnàycĩthdùngđxácđnhmcchtlngtimtđimhay theodõimcchtlngdânglênmtcáchliêntc. 40
  41. Phươngphápbcxđưcdùngkhisnphmcĩtínhănmịncao(phân đonduthơcĩhàmlưngH2Sln),haynhitđtntrcao(bitum).Mts trưnghpkhơngthbtrícácloidngcđokhácthìcĩthdùngcáccm binbcx. Viloidngcđodùngbcx,ngưitabtrímtbênbnlàcácđu phátrabcx,mtbênlàđunhntiabcx.Mcchtlngdânglênchecác đuphátratiabcx.Cưngđbcxnhnđưcsgimdn.Tươngngvi sthayđicưngđbcxcađunhnsquyrachiucaomcchtlng. Dngcđosthayđikhilưng: Loidngcnàycơbnlàdùngcmbinkhilưng(loadcell)đghi nhnlưngchtlngcĩtrongbn.Trongcơngnghipdukhí,bnbrtlnvà nnmĩngcũngcĩnhngyêucukthutnhtđnh.Vìvysrtkhĩkhăn trongvicbtrícácloadcell.Ngồirakhicáccmbinnàybhưthìvicly lênthaycáimikhơngphid.Dođĩngưitarthnchvicdùngcácload cell. Tuynhiênloidngcnàycũngcĩnhngưuthnhtđnh.Dođcthùca sn phm du khí là d bay hơi và tuỳtheo nhit đ mơi trưng mà th tích lưngchtlngcĩthkhácnhau.Vìvytrongbuơnbán,tntrvàđánhgiá snphmngưitađudatrênkhilưng.Khiđĩsdnglidngcđomc chtlngthơngquađokhilưngsrtcĩli.Bêncnhvickimsốtđưc mcchtlng,chúngtacịnbitkhilưngxutnhplàbaonhiêu 3.4Cácthitbhtrkhác Cácthitbnàygiúpkimtrabn,cácthơngskthutcabn.Cácth nghimnàyđutheotiêuchunAPI.Cácthitbđochiucaocabn,đlún cann,kimsốtchuvicũngnhưđméocabn,bdàycabnquaquá trìnhtntr,hthngđưngngnivàobn.Ngồiracịncĩcácthitbđot trng, đo nhit đ đu, thit b đo hàm lưng cn trong bn (theo API và ASTM). Songsongđĩcnthitkthêmcuthangxongiúpkimtracácbphn trênđnhbnnhưnpbn,hthnglàmmát Cangưi(holeman): Mibnchacĩ12cangưilpđttrênthànhbn,đưcchtocùng loivtliuvithânbn.Cangưiđưcthitkđthunlithaotácvsinh, sachabncũngnhưquansátmcchtlngtrongbn. ðêchnla: Thưnglàmbngđthocbêtơng,cĩbdàyvàchiucaođlnđcha htchtlngcĩtrongbnnucĩsc Trongtrưnghpxyrasc(vbn,cháy, )bctưngnàysngăn chtlngliđnkhinĩđưcbơmsangbnkháchoccĩbinphápxlýđng 41
  42. thinĩcịnbov,cáchlycácbnchavàcáccơngtrìnhcơskcntrong trưnghpxyrasc,cơlpđámcháytránhlâysangcáckhuvckhác. Hthnglàmmát: Trongquátrìnhtntr,trongnhngđiukinnhitđmơitrưngcaoquá nhitđgiihnchophéplàmchonhitđcabncũngnhưcasnphmtn trtăng.ðâylànguyênnhânlàmgimđbncavtliuchtobncũngnhư vicgâythtthốtvàcháynnhtlàđivinhngsnphm.Dođĩtacnphi làmmátbnbnghthngngnưcuncongtheothânbnphíatênnp,dc theongtakhoannhiultrịncáchđunhauđchonưccĩthlàmmáttồn bbncha. Hthngchngtĩnhđin: Docácsnphmdukhítrongquátrìnhtntrsxuthincácphnt tíchđin,khistíchđinnàyđlnsgâyrahintưngphĩngđingâyras cháynrtnguyhim.ðtránhhintưngphĩngđintrongquátrìnhtntrta cnphidùngbinphápniđtthitbbngnhngcctipđt. Thitbpháthinrịr: Trongquátrìnhthicơngcácbnđãđưckimtravkhnăngrịrvànu đtyêucuthìmiđivàohotđng.Tuynhiêntrongquátrìnhvnhànhcĩth phátsinhcácvtnt,lrndovachmcơhchaydotácđngănmịncalưu cht cha trongbn. Khi đĩ lưu cht cĩ th rị r ra ngồi gây tht thốt sn phm,ơnhimmơitrưng,dgâycháyn,gimđbncơcabn.Vicács crịrlncachtlnghaychtkhìthìcĩthpháthinddàngbngcách quansátthưngxuyênhaybngđnghđoáp.Vicácvrịrrtnhkhĩ pháthin,đlâungàysnguyhimthìngưitatinhànhkimtrađnhkìbng cácthitbchuyêndng. Hthngphịngcháychacháy: Lpđtcácctthulơitrongkhuvcbnchađphịngsét,cácctthulơi nàyphiđcaovàbtríđiutrongkhuvc.Sdngcácthitbchuyêndùng trongthaotáctránhtíchđingâycháyn. Lpđththngvịitưctrêncácbn,đmbođnưctưichocácbn. Trênhthngngnàycythêmhthngngdnbtchacháy.Nucĩxyra scthìbtchacháystheonưcphunvàođámcháycơlpđámcháyngăn khơngchotipxúcvikhơngkhívàdpttđámcháy. Lp đt các ct nưc cha cháy nhng v trí thíchhpsao cho cĩ th cùnglúcchacháychohaikhuvckhácnhau.Ngunnưcphiđmbocung cpđchonhucu.Cnphiduytrìáplcchocácvịiphunnưcchalađ đmboantồnchonhânviênchacháy. Trênthànhđêchnla(firewall)btrícácvịiphunbtchacháykhicn thit.Cáchthơngphunnưcvàbtchacháycĩthhotđngtđngkhicĩ schocbántđng. 42
  43. Lpđththngvịinưctrênmibnchađdtưinưcchotồnb vùngchabng5vịiphungvitcđ0,04lmpgal/min/ft2bmtbn.Cácvịi nưcmáyphiđưclpđttinhngvtríthíchhpsauchonĩcĩthcung cpnưcchacháychoítnhthaivtríkhicĩsc. Ngunnưcphiđcungcpítnhttrong4gi(kclưngnưcdùng tưichobn).Ápsutcavịichacháyphilnhơnhocbng8kg/cm2. Phi ít nht mt h thng tưi nưc di đng, dùng đ tưi bo v cho ngưiđĩngcácvangnnơiđangcháy.Vangimáplpđttrênmibnphi đưcnitrctipvàophnhơibêntrongbnbngngthơnghơithngđng caoítnht2m. Phi cĩ thêm các bình cha cháy bnghĩa hc thích hp. V trí đtcác bìnhnàyphignnhngnơidxycháyn.Vikhotntrc100m2phicĩ mtbìnhchacháy.Vinhnghthngphânphiphicĩmthochaibình tibncha 43
  44. Phn2 KTHUTðƯNGNG 44
  45. Chương5 THITKHTHNGðƯNGNG 1.Tngquan Mctiêuchínhcathitklàthuthpsliu,hìnhthànhcácýtưngchính, lachnphươngphápthíchhp,cungcpcơsthơngtinđthchinthitk chitit. Cácquátrìnhthitkchocácđưngngđtlinvàngồibintươngt nhauvphươngpháptipcnvàiphươngdin,vídnhưlachnvtliu, thitkthulc nhưnglihồntồnkhácnhaucáckhíacnhkhác,víd nhưlachntuynng,lachnđdàyng ðưngngngồibinvàtrênđtlincĩcùngmctiêuvmtantồn,tho mãnmcđíchcahthngđưngng.Tuynhiên,vmtdchvvàloicp liuthìchúnghồntồnkhácnhau,ngồiracácđiukinmơitrưng,nguyên nhânhưhng,phươngphápthicơnglpđtcũngkhácnhau. Cácgiaiđontrongquátrìnhthitkkháinimthưngcĩnhhưngln nhau,dođĩquátrìnhthitkhthngđưngngluơnlàquátrìnhlp.Hiu qucaquátrìnhthitkkháinimphthucchyuvàođchínhxáccacác sliubanđu. Cácdánđưngngđưcthitktheobagiaiđon: 1.1Thitksơbbanđu Cĩthdùngphươngpháp“Broadbrush”đxemxétttccáckhnăngcĩ thđánhgiádánvmtkinht.Nêntipcnvnđmtcáchdèdt,va phi.Tronggiaiđonnàykhơngcnthittinhànhcácnghiêncusâutrkhi đánhgiáđưcrngdáncĩgiátrvàđnhycmcanĩthayđi. 1.2Thitkkháinim Tkhochđưcđnghtrongthitksơb,tronggiaiđonthitkkhái nimngưitathchinnhngthitkđưcđánhgiálàcĩlihơn.giaiđon nàyphithchinnhngnghiêncusâuđđánhgiáphươngphápthitkti ưu dùng trong giai đon thit k chi tit. Thit k khái nim nên chn ra k hochthíchhpđthchintiptcdántronggiaiđonthitkcơs(chi tit). 1.3Thitkcơs Tronggiaiđonthitkcơs,đnhnghĩacuicùngcađưngngđưc quytđnh.Quátrìnhtiưuhốkhochthíchhpđưcthchintronggiai đonthitkkháinim.Giaiđonthitkcơsgmvicxemxétcáckhoch khácnhautrongscáckhochcĩtínhkhthiđưcđưaratgiaiđonthitk sơb.Miphươngánthitkđưcxemxétvàđánhgiáquaquátrìnhthitk đsosánhcáckhnăngvàlachnthitkkhdĩnhtchogiaiđonthitchi 45
  46. tit.Ngồinhngtínhtốntiưuhốthitk,giaiđonthitkcơsđưcthc hinnhm: Lachnthitktiưuvàcácquilutvnhànhtiptcpháttrind án. Hưngdnquátrìnhthunhpdliuđhồnthinchtlưngcacơng nghmtcáchchitit. Tin hành các nghiên cu thc hin các phương pháp cơng ngh mi đưcđnghđưavàotrongdán. Hưngdncáccơngviclplchtrìnhvàchiphíthctchogiaiđon thchindán. Chunbcáctiêuchunkthutđthchinthitkchitit. Btđutinhànhcácgiaodchvàtưvnviđitácthbacadán. Ngồira,cácmcđtráchnhimđivicácgiaiđonkhácnhauphi đưclàmrõmtcáchcth.Tráchnhimđivigiaiđonthitksơ blàphixáclpđưctínhkhthivmtkinht. Tráchnhimcagiaiđonthitkkháinimphctphơnvàliênqua đntínhkhthivmtkthut,tiưuhốvmtkthutvàkinht tngth.Tronggiaiđonthitkchitittráchnhimlàđantồnv mtkinht 2.Thitkkháinimchođưngng Dotínhchtlpcaqúatrìnhthitkkháinim,nhiumctrongquátrình thitkđưcthchinđngthi. 2.1Thitlpchunthitk Ngưithitkphilpdngcacơsdliuchothitk,cáctiêuchun chothitđưcchpnhntrongsutquátrìnhthitkkháinim.Cơsdliu nênbaogmcácthơngtinliênquanđn: Cácyêucuvluthocyêucucaqucgiabtkỳnàokhác. Cácđiulut(regulations),quitc(code),vàcáctiêuchun(standard). Cácyêucuvnhành. Dliuvsnphm,dliuvquitrìnhvàcácthơngtincùngloi. Dliumơitrưng(tuynngtrênđtlin):tcđvàhưnggiĩcơkhí phântáncht(thitbđtlị),cácmcđvlưulưngmưa,đsâumc nưchthngbovănmịnngm,binthiênnhitđ D liu mơi trưng (tuyn ng ngồi bin): các đc tính v đ mnh, hưngvàchukỳcagiĩ,sĩng,dịngchy. Cácchititkhosátvtuynng. Dliuđt/đáybindctheotuynngdkin. Cácyêucucaphíathbatichctnhau,đađimcácditíchlchs hoccĩtínhquantrongvmtmơitrưng,trungtâmdâncư Hưngpháttrinkhuvc,lytkhochpháttrindán. Dkinvgiàn/trm. 46
  47. Tàiliunàynênđưcphêduytbingưiqunlýdánvàphicpnht thưngxuyênvàliêntckhicĩthayđi.Vaitrịcatàiliunàyrtquantrng vìnĩhìnhthànhnêntngchoquátrìnhthitk.giaiđonthitkkháinim khơngcnthitphibomtnhngdliudùngchothitkchitit,tuyrng bomtmtvàiloithơngtincĩthhuích. 2.2Lachntuynng Cácyutnhhưngđnviclachntuynngcĩthxemxéttheohai lãnhvctngquátsau: Yêucucabnthânhthngsdngđưngng. nhhưngtbênngồibiphíathba. Tuyrngvictptrungvàocácyêucucaquátrìnhlàquantrng,nhưng cũngkhơngnênxemnhnhhưngcacácyêutbênngồi. Squantrngcavicsdngtưvnvàxemnhphíathbakhơngth nhnmnhtháiquá.Victhiuquantâmđncácvnđcaphíathbacĩth dnđnvicphithitklickhoch.Víd,viđưngngđtlin,vtrí catrmmáynénchinlưtkhơngththicơngđưcchnghn,khiđĩtồnb dántrnênkhơngkhthivmtkinht. Thitkkháinimnêngiiquyttươngquancattccácphươngdinxã hi,chínhtr,mơitrưngvàphíathbabngcáchkhosáthtrtồnbttc cáctuyncĩth.Cáckhosátbaogmnghiêncuđgnnhauđivituyn ngđtlin. Ýnghĩacanghiêncuđgnnhautrongthitkkháinimcađưng ngđtlinlàchracácvtrímàđưngngcĩthgâyranguyhichođi sngcưdânhocđngthcvtnơibnđa.cácvtrínhưvycnlưuýnhiu hơnđnvicgimrirocũngnhưnhhưngcabtkỳscnàođnđưng ng. Giaiđonthitkkháinimnàythưngđưcthchintrongquátrìnhxác đnh ca d án và nên loi b tt c các tuyn ng “khơng nghiêm túc” mà khơngđưcxemxétđyđ. Mtcáchđinhình,thitkkháinimnênbaogm: Thitlpcáchànhlangtuynngcĩth. Thitlpcácphươngphápxâylpchomihànhlang. Thitlpcácvnđnhhưngcamơitrưngxãhi,chínhtr,phíath bamtcáchđyđ. ðánhgiávmtkthutcahànhlang. Thitlphànhlangttnhttrongcáchànhlangđãxemxét. Sxemxéttháiquátmquantrngcanhhưngtcácvnđxãhi, chínhtr,mơitrưng,phíathbatronggiaiđonnàycĩthtoranhhưng nghiêmtrngđnvicthchindán.ðiuquantrnglàvnđnàyđưcgii quytmtcáchtngthvàttccácvnđphicĩđưcschpthunvàcho phép.Thchincơngvicnàycnphithntrngvànên thc hin sao cho khơnggâyraquánhiusquantâmcacngđngdâncưđivinhngtuyn ngkhơngthíchhp,điunàycĩthgâyhichodánvmtchínhtr. 47
  48. Lachntuynngđtlinkhácnhauđángksovi đưng ng ngồi khơinhưngnhìnchungchúngcũngtươngtnhaumtsđcđimktrên.S khácnhaucthcachúngđưcbànlunphntiptheo. ðưngngđtlin Chntuynngđtlinlàmtquátrìnhlpdatrênsxáclpmtcách tuntràngbuc.Nhngchdncachínhquynđiphương,quitcvàtiêu chunlàyêucutithiu,ngoitrcácđiukhonliênquanđnvnđantồn chocngđngđivituynngdnkhí.Cácquátrìnhđánhgiámơitrưng làmlichoquátrìnhlachntuynngbngcáchxácđnhrõtđucĩnh hưngnhưvy.Cácsosánhvchiphíkhichuynhưngtuynngđtránhcác khuvcràngbuccĩthtrgiúpchoquátrìnhthitknhưngđiunàychcĩ giá trkhi s liên htngthca ctuynngvà mơi trưngdc theo tng tuynngđưcsosánhtrêncơstươngđươngnhau.Vicchophépchđttác đngđnviclachnspxpchititvàviclachnlituynngchínhđ tránhnhngngưiphnđichcĩtínhkhthikhimàdintíchđtcĩliênquan làtithiu. ðưngngngồikhơi Tuynngantồnngnnhtđưclachnphùhpviđahìnhđáybin vàcácyêucuđtránhcáckhuvcđáybinkhơngnđnh,nhngđimkhơng cĩthơngtinrõràng,chđmtàu,lưuýcácvùnghnchthneo,ngưtrưng đánhcá,biêngiiqucgiavàvùng,cáckhochpháttrintrongtươnglai. Cácvnđliênquanđnviclpđtcácđưngnggnvigiàn,ging khoandưiđáybin,cácđưngngcĩsnthìcnđưcquantâmđcbitvà nhhưngkhơngnhngđncáctuynngmimàcịnnhhưngđnsla chnphươngphápthicơnglpđt.ðsâucĩthcũnglàmtràngbucquan trngvàđịihiphipháttringiiphápkthutmikhilpđtđưngng, lpthêmngnhánhhaysacha. Viclachnvtrítipbvàctbbinđịihiphiđưckhosáttồn dinvàbnhhưngbivtrícatrmvàcácthitbxlý.ðiunàycĩthd bnhhưngbimơitrưngdovycnphiđưcđánhgiángaytgiaiđon đu.Tinơitipbđưngngschunhhưngphctpcadịngchyđáy binkthpvithytriu,sĩngkhúcx,sĩngvvàcácdịngchyvenb.ðc đimvtlýnhưbmtváchđá,đncát cĩthphiđưcxemxétvàmigii phápđưcđxutcĩtínhkhĩthchinhocmicnphiđưcđánhgiá. 2.3Trmbơmvàchiphí Thit k khái nim đưng ng địi his cân bngca cácyêu cu mâu thunnhauvmtkinht.Trongtrưnghpđcbit,stươngtácgianăng sut,đưngkính,ápsut,thitkbơmvàkhongcáchbơmcnphiđưcxem xétcnthn.ðiunàyphctphơnkhixemxétchiphítngtheohailoichi phí:chiphíđutưvàchiphívnhành. 48
  49. Cácphươngphápđtínhtốndoanhthuhịavn(thưngtlvinăng sut)cnphiđưcthamkhothêmcáctàiliukhác.Tuynhiênmcđnh hưngcachiphíđnthitkcnphiđưclàmrõ. Chiphíđutưbaogmchiphísnxutng,phng,vnchuynng,đào rãnh (trên đt lin), đt ng, làm rãnh (ngồi khơi), các chi phí này tăng khi đưngkínhtăng. Khiápsutmthphocđưngngdàicĩthcnđnhthngbơm.Khi đĩchiphíđutưbaogmbơm,đngcơ,nhàxưng,đưnggiaothơng,giànđ (ngồikhơi)vàcácthitbphtrkhác.Cĩththyrng,càngíttrmbơm hocbơmcĩcơngsutcàngnhthiđưngkínhngtươngngphicàngln, hocngưcli,chiphíloinàystăngkhiđưngkínhnggim. Chiphívnhànhbaogmkimtratuynng(thayđiítnhiutuỳtheo kíchthưcng),botrìbơm,chiphínhâncơngvnhànhvànhiênliu.Cácyu tkháccũngcnđưcxemxétbaogmchiphídnghthngvàbotrì.Năng sutđưngngnênđưcxemxétvimttrongcácbơmkhơnghotđngmc dùđiunàycĩthđưcxlýbngcáchsdngnhiubơmhơnmcsongsong hocnitipticáctrmbơm.Phântíchđtincytngthphiđưcthchin nuchiphíchititlàyutquantrng. 2.4Lachnkíchthưcng Cácyutcnđưcxemxéttronglachnkíchthưctuynnglà: Năngsutthitk. Năngsutngunhiên. Vntcsnphm. Tuithlàmviccaápsutging. Stiưuhốcácyutđưngkính,ápsut,bdàyng. Cácyêucuvthulcdịngchyvàtntrcasnphmsđưcsdng trongvicđánhgiásơbđưngngkính. 2.5Lachnvtliu Srịrtcácđưngnglàđiukhơngthchpnhncvyutthương mi ln yu t an tồn và ơ nhim mơi trưng. ðiu này dn đn vic vn chuyncáclưuchtnhưvyđịihihthngđưngngphicĩsđngbcao nht,cĩkhnăngchuđưcápsutthíchhpmàkhơngcĩnguycơhưhng. ðtrgiúpngưithitktrongquátrìnhlachnvtliu,cáctiêuchun cơngnghipđãđưctoratheophânloivtliuvàquátrìnhsnxutđđáp ng các yêu cu phm cht hot đng, các mc đ chpnhnđưc,đbn, kimsốtdungsaivàkíchthưc Ngồira,hànglotcáctiêuchunkthut cơngnghcũngđưchtrnhmpháttrinvàhồnthincáctiêuchuncơng nghipđthomãncácyêucucthtrongcơngnghip du khí. Các tiêu chunkthutcơngnghxácđnhcácyêucukthutchoquátrìnhthitk, muabán,vàlpđtcácthitbphtùngđưngngkhácnhau. Cácyêucuvhiuqucnphiđưclachnđivivtliuvàphương pháphàn.Shiubitthuđáovnhhưngcacáctiêuchunthitkđivi hthngđưngngcuicùnglàrtcnthit.Tđây,cáctínhchtcơhcvà 49
  50. hốhc,dungsaikíchthưccĩthđưcxáclp.Cácyêucuđcbitđivi hthngnhưkhnăngchngănmịnvàcácyêucuvlpđt,xâylpcũng nhhưngliênđiđnquátrìnhthitkkháinim. Thưngngđưcchtobngthép,tuynhiênvicslachnbhnch docácchngloithépđưcsdngđthomãncácyêucukthut.Sla chnthépthơngthưngcĩxuhưngchnsnphmcĩchtiêukthutcaohơn vìlýdokinht. Khicnphihồnthinhơncácđctínhkthutcangthépcarbon.Cĩ thsdngthépkhơngr,ngcĩbcngồihoclĩtbêntrong.Cácvtliuđc bitnhưvyhinnaygiáthànhcịnkhácaosovithépcarbon,tuynhiênkhik thutsnxuttrnêntiêntinhơnthìgiáthànhcachúngcĩthgim. Cácvtliuphikimloivàcompositeđãđưcsnsutchocơngnghip dukhídngcácngdovàcácngcĩlĩtnhiulppolymer.Vicsdng cácngđưclàmhồntồntvtliupolymerđãrtphbinđivicách phânphikhíápsutthp.Vtliupolymerđưcxemlàvtliuhàngđucho vicvnchuynkhíkhirirobpháhoitphíathbakhơngln. 2.6Lachnbdàyng Cáctiêuchunthitkcacácqucgiakhácnhauđưaracáctiêuchunk thutkhácnhauchoviclachnbdàyngvnhànhcĩápsut.Khilachn cácloingsdngchocácnhucuđcbit,cnphiquantâmđnhintưng tăngápđtngt,đcbittrongtrưnghptronghthngkhơngcĩthitbx lýhintưngnày. Cácyutnhhưngđnbdàyng: Apsutthitk Nhitđthitk Ănmịn Phươngpháplpđt ðahìnhđáybin ðnđnh Tuiththitkcahthngđưngng Cácđiukinvnhànhvápsutcũngcĩtácđngđnvicchnngsut bncavtliutheoyêucubdàyng. Cĩskhácnhauvmtsdngđưngngđtlindocơngtácsacha d dàng hơn và ít tn kém hơn so vi mơi trưng ngồi khơi. mơi trưng ngồikhơi,xuhưngchunglàthchincáctínhtốnthntrngđivicácyêu cuchobdàyng.Tuynhiêncũngphicnthntrongtrưnghpđưngng đtlinkhilachntuynngvànghiêncađgnnhauticácvtríđcbit. Vídchotrưnghpnàylàbdàyngtitrungtâmdâncưvàtrêncácnơng triphicĩkhnăngchuđưccácvachmcơhcvicácthitbđàođt. Nungcĩđưngkínhlnthìquátrìnhthitkngcnphixemxétcn thncácngoilctácđnglênng,cũngnhưkimsốtcnthnquátrìnhlp ng.ðiunàyđcbitquantrngđivingmngchuápsutcađtmà khơngbnhhưngvđtrịnvàtínhtồnvncacutrúc.Cácngthépcĩt lđưngkính/bdàyvưtquá96phiđưckimsốtcnthn. 50
  51. Vicápdngbdàychophépănmịncĩthđưctínhđnnucĩshin dincácchtănmịncùngvinưc: CO2ănmịnngt H2Sănmịnchua O2ănmịnoxihốbngoxi Mcđănmịnđưckimsốtbicácbincvtlýsau: Nhitđ Ápsut ðdn pH Nngđchtănmịn Tcđdịngchy Ngồirađănmịnchutácđngphnhư: Trìnhđcánthép Cácloingsut(cđnhvàchukỳ) Quátrìnhxlýnhit Liênktcacáckimloi Cácngbănmịntcđthpcĩthđưcxlýbngbdàybsungcho phépănmịn.Trưnghpănmịntcđcaohơncĩthđưcxlýbngcách sdngcácchtcchănmịnhocsdngvtliuthayththíchhp.Cht cchănmịnkhơngthđthiusutbov100%,dovyngưithitkphi lưuýđnđiunàykhidùngchúngđkhngchhintưngănmịn.Tươngtác liênktgiasnphmvàchtcchănmịnphiđưcgiiqutmtcáchriêng r.Trưnghpcĩhockhơngcĩsdngchtcchănmịnthìtngcácb dàyănmịnchophépkhơngđưcvưtquá6mmvìănmịnthơngthưngkhơng thcĩgiátrcaonhưvy. Trongquátrìnhđtngthìngcĩthchucácngsutuntrongquátrình thaotáccũngnhưkhingtipxúcvibmtđáycarãnh.ngcnphicĩb dàyđchnglicácngsutunnàyvàhintưngonng. 2.7Lachnlpphchngănmịn ðưngngcĩthbănmịntbêntrongdolưuchtsnphmhocnưc bámvàohoctbênngồidotácđngănmịnmnhcacácđiukinănmịn tđthocnưcbin. Cáchthnglpphđưngngthưngđưcsdnglà: Cáclpphbngnhađưngđưctăngcưngcơtínhbngsithy tinhhocnhathanđá. Polyenthylene(PE) Cáclpphepoxyliênktbngphươngphápnĩngchy(FBE) 2.8Lachnlpcáchnhit Trongquá trình thit k kháinim nênxem xét đn các yêu cuvcách nhitchongnucĩ.Lpcáchnhitchongnhmgimlưngnhitthtthốt dctheochiudàingcĩthđưcyêucuchomtstrưnghpdưiđây: 51
  52. Lngtáchwax(paraffin): Cácvnđvđnhtcaocĩthxyradongungcduthơkhaithácti cácvùngkhácnhaucĩthchatllnwax(paraffin),cĩkhilnhơn5%khi lưng.nhitđthp(thphơnđimvnđc–cloudpoint)cĩthxyrahin tưnghìnhthànhcáctinhthwaxlngđngtrênthànhnglàmgimhiusut vnchuynhoccĩthlàmtcnghnđưngng.Cáckttawaxcĩthđưc xlýbngcácphươngphápliêntcnhưbơmhĩacht,duytrìnhitđhoc thơng thưng nht là dùng thoi co đưng ng(pig). Các k thut gián đon (offline)kháccĩthđưcsdngnhưngâmrađưngngbngxylenehoc thischngbngkhínhưngcácbinphápnàycũngcĩnhưcđimlnlàtht thốtsnphmtrongquátrìnhngưnghotđngnhàmáykhicácthitbcan thip,vàđtincycacácthitbnhưvykhơngbođm. Shìnhthànhhydrate: Shìnhthànhhydratetrongkhícĩthbcchbngcáchduytrìnhitđ trong ng cao hơn nhit đ hình thành hydrate cũng như bng cách bơm methanolhocglycol.Vicvnchuyncáchĩachtnàyđnđuvàocađưng ngsđịihi:sdngcácbnchahoccáchđưngngbsungvàthưng địihiphicĩthitbtáchcuiđưngnghoccácthitbxlý. Lachnlpcáchnhit: Mtsloiduthơcĩđnhtrtcaonhitđđưngngthơngthưng vàđơikhinucĩnưclnvàothìcĩthhìnhthànhnhũtươngcĩđnhtcao. Cĩbabinphápcĩthxemxétlachnmtcáchriêngrhaykthpvinhau dưiđây: Tăngđưngkínhng,mcdùđiêunàycĩthtimtàngnguycơănmịn hoccácvnđđĩngcntrênđưngngkhivnhànhdotcđdịngchyb gim. Bơmthêmhĩachtlàmtăngkhnăngvnchuynhochĩachtpháhnhũ tương.Cáchĩachtnàythưngđtcĩthđịihiviclpđtthêmcácđưng nghotđngphtrhoccáclõitrungtâmđcbitkhikhaithácdưiđáy bin. Duytrìnhitđdịngchybngcáchsdnglpcáchnhitvàcácthitb gianhitduhocthitbbùnhit.Chơnngcũnglàmtbinphápquantrng làm tăng kh năng cách nhit mc dù đi vi đưng ng ngồi khơi phương phápnàycĩthkhĩthchinhocđịihichiphícao. Tiêuchunkthutkhigiaonhn ðđápngcácyêucunguyênliuđuvàochocácthitbchbincui đưngng,thưnglưuchtphithamãnthơngstithiunàođĩvápsut nhitđ.Trongtrưnghpkhơngthđápngnhitđvàápsutyêucucĩth dùngcácbinphápxlýnhưlpđtthêmthitbgianhitvàcácthitbtách bsunghoccĩthcáchnhitđưngng. 52